LPG Shortage Milk Price: मध्यपूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे भारतात एलपीजी (LPG) गॅसचा तुटवडा निर्माण झाला असून त्याचा परिणाम आता थेट सर्वसामान्यांच्या दैनंदिन जीवनावर दिसू लागला आहे. आधीच चहाच्या किमती वाढल्या असताना आता दूधही महाग होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
देशातील अनेक भागांमध्ये गॅस सिलेंडर मिळण्यासाठी लोकांना रांगा लावाव्या लागत आहेत आणि जास्त दर मोजावे लागत आहेत. याचा परिणाम हॉटेल, रेस्टॉरंटसह आता डेअरी उद्योगावरही होऊ लागला आहे.
गॅसच्या वाढत्या खर्चामुळे चहा विक्रेत्यांनी चहाचे दर 10 रुपयांवरून 15 रुपये केले आहेत. ही वाढ आता फक्त चहापुरती मर्यादित न राहता दूध उद्योगावरही परिणाम करत आहे.
दूध प्रक्रिया करण्यासाठी (पाश्चरायझेशन) मोठ्या प्रमाणात गॅसची गरज असते. गॅस उपलब्ध नसेल तर दूध साठवणे आणि प्रक्रिया करणे कठीण होते, ज्यामुळे पुरवठ्यावर परिणाम होऊ शकतो.
महाराष्ट्रासह देशातील अनेक भागांमध्ये छोटे आणि मध्यम डेअरी प्लांट्सना मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. गॅस उपलब्ध नसल्यामुळे दूध प्रक्रिया आणि पॅकेजिंगमध्ये अडथळे येत आहेत. डेअरी उद्योगातील तज्ज्ञांच्या मते, गॅसचा नियमित पुरवठा न झाल्यास दूध लवकर खराब होण्याची शक्यता असते आणि उत्पादन कमी करावे लागते.
दूध पॅकेजिंग करणाऱ्या प्लास्टिक पिशव्या आणि कार्टन बनवणारे कारखानेही गॅसवर अवलंबून आहेत. सध्या या कारखान्यांना पुरेसा गॅस मिळत नसल्याने उत्पादन कमी झाले आहे. काही डेअरी कंपन्यांकडे फक्त 10 दिवसांचा पॅकेजिंग स्टॉक शिल्लक असल्याचे सांगितले जात आहे. जर लवकर परिस्थिती सुधारली नाही, तर बाजारात दूध उपलब्धतेवर परिणाम होऊ शकतो.
छोट्या डेअरींकडे दूध साठवण्याची क्षमता मर्यादित असल्याने त्यांना कमी दरात दूध विकावे लागत आहे. यामुळे उत्पादकांनाही तोटा सहन करावा लागत आहे. हॉटेल आणि रेस्टॉरंट उद्योग आधीच अडचणीत असल्याने दूधाची मागणीही काही प्रमाणात कमी झाली आहे.
डेअरी मालकांनी सरकारकडे कमर्शियल LPG पुरवठा वाढवण्याची मागणी केली आहे. त्यांच्या मते, दूध ही अत्यावश्यक वस्तू असल्याने त्याच्या पुरवठ्यावर परिणाम होऊ देऊ नये.
भारत आपल्या ऊर्जा गरजांसाठी मोठ्या प्रमाणावर आयातीवर अवलंबून आहे. कच्चे तेल, नैसर्गिक वायू आणि LPG यातील मोठा हिस्सा पश्चिम आशियातून येतो. मात्र सध्याच्या भू-राजकीय तणावामुळे पुरवठा साखळीवर परिणाम झाला आहे.
LPG तुटवड्याचा परिणाम आता हळूहळू प्रत्येक क्षेत्रात जाणवू लागला आहे. चहा महाग झाल्यानंतर आता दूधही महाग होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. परिस्थिती लवकर सुधारली नाही, तर सर्वसामान्य नागरिकांच्या खर्चात आणखी वाढ होऊ शकते.
