नवी दिल्ली : नेपाळ प्रीमियर लीग (NPL) मधील एका सामन्यादरम्यान आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट जगतात अत्यंत दुर्मिळ आणि थक्क करणारा प्रकार समोर आला आहे. नेपाळचा फलंदाज सोमपाल कामी याला चेंडू दोनदा टोलवल्याप्रकरणी (हिट द बॉल ट्वाइस) पंचांनी थेट बाद घोषित केले. क्रिकेटच्या मैदानावरील भल्यामोठ्या स्क्रीनवर ‘आऊट’ असा फलक झळकताच सोमपाल कामी कमालीचा अस्वस्थ आणि निराश दिसला, तर त्याच्या या अनपेक्षित बाद होण्याने क्रीडा रसिकांच्या भुवया उंचावल्या.
हा संपूर्ण प्रकार घडला जेव्हा फलंदाजी करत असलेल्या सोमपालने गोलंदाजाचा चेंडू खेळून काढण्याचा प्रयत्न केला. चेंडू त्याच्या बॅटच्या कडेला लागला, परंतु तो दूर न जाता फलंदाजाच्या पायाजवळच थांबला. अशा वेळी क्षेत्ररक्षक चेंडूपर्यंत पोहोचण्यापूर्वीच सोमपालने आपल्या बॅटने तो चेंडू दुसऱ्यांदा पुढे ढकलला. फलंदाजाची ही कृती मैदानावरील पंचांच्या नजरेतून सुटली नाही आणि त्यांनी क्षणाचाही विलंब न लावता त्याला बाद घोषित केले.
पंचांच्या या निर्णयामुळे सोमपाल कामी पुरता स्तब्ध झाला. डोक्यावरील हेल्मेट काढून आणि डोक्याला हात लावत त्याने आपली तीव्र नाराजी व्यक्त केली, अखेर जड अंतःकरणाने तो पॅव्हेलियनच्या दिशेने परतला. मैदानातील मोठ्या पडद्यावर जेव्हा या दुर्मीळ आऊटचा निर्णय दाखवण्यात आला, तेव्हा संपूर्ण स्टेडियममध्ये शांतता पसरली. क्रिकेटमध्ये सहसा पाहायला न मिळणाऱ्या अशा विचित्र बाद होण्याच्या पद्धतीमुळे मैदानात आणि सोशल मीडियावर या क्षणाची जोरदार चर्चा रंगली आहे.
हा संपूर्ण निर्णय मेरिट्स ऑफ क्रिकेट म्हणजेच 'एमसीसी'च्या (MCC) अत्यंत दुर्लक्षित अशा 'नियम ३४' अन्वये घेण्यात आला. या नियमानुसार, फलंदाजाने चेंडू खेळल्यानंतर जर त्याने पुन्हा जाणीवपूर्वक बॅटने किंवा शरीराच्या कोणत्याही अवयवाने चेंडूला दुसऱ्यांदा स्पर्श केला अथवा टोलवला, तर त्याला तातडीने बाद ठरवले जाते. फलंदाजांनी अशा प्रकारे चेंडू अडवून किंवा टोलवून खेळात अनावश्यक व्यत्यय आणू नये, यासाठी हा नियम बनवण्यात आला आहे.
मात्र, या नियमामध्ये काही महत्त्वाचे कायदेशीर अपवादही समाविष्ट आहेत. जर चेंडू थेट यष्ट्यांवर आदळत असेल, तर केवळ आपल्या यष्टींचे रक्षण करण्यासाठी फलंदाजाला दुसऱ्यांदा चेंडू अडवण्याची मुभा असते. याव्यतिरिक्त, बॅट नसलेल्या हाताने क्षेत्ररक्षकाकडे चेंडू सुपूर्द करायचा असल्यास फलंदाज चेंडू उचलू शकतो, परंतु त्यासाठी क्षेत्ररक्षण करणाऱ्या संघाची पूर्वपरवानगी असणे अनिवार्य मानले जाते. या नियमांची पुरेशी खबरदारी न घेतल्यामुळेच अखेर सोमपालला आपली मौल्यवान विकेट गमवावी लागली.