उमरखेड : शहरातील अवैध धंद्यांना गेल्या दोन आठवड्यांपासून अचानक लगाम लागल्याने पंचमीच्या दिवसांत जुगार खेळणाऱ्यांमध्ये नैराश्याचे वातावरण निर्माण झाले आहे. या संधीचे सोने करत अवैध व्यावसायिकांनी पोलीस प्रशासनाच्या छुप्या पाठबळावर शहराबाहेरील ग्रामीण भागात जुगार अड्ड्यांचे जाळे उभारल्याची धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. शहरातील धंदे बंद आणि ग्रामीण भागात मात्र खुलेआम जुगार, असा हा विरोधाभास पोलिसांच्या कार्यक्षमतेवरच प्रश्नचिन्ह निर्माण करणारा ठरत आहे.
उमरखेड शहर पोलीस ठाण्याच्या हद्दीतील चुरमुरा, बेलखेड, देवसरी, चातारी, साखरा, ब्राह्मणगाव यासह परिसरात काही ठिकाणी हंगामी जुगार अड्डे सुरू असल्याची चर्चा आहे. विशेष म्हणजे चुरमुरा येथे सुरु असलेला जुगार अड्डा मराठवाड्यात कार्यरत एका पोलीस अधिकार्याचा नातेवाईक असल्याची माहीती आहे. त्याचप्रमाणे बिटरगाव पोलीस ठाण्याच्या हद्दीत कृष्णापूर, निंगणूर, खरुस (खुर्द), गांजेगाव, तर पोफाळी पोलीस ठाण्याच्या हद्दीत गौळ खुर्द, मुळावा, पळशी, डोंगरगाव, पोफाळी, कळमुला, तरोडा या परिसरातही जुगार सुरू असल्याची माहिती स्थानिकांकडून मिळत आहे.
दराटी पोलीस ठाण्याच्या हद्दीत तर पोलीस ठाण्यापासून अवघ्या सुमारे २०० मीटर अंतरावरील दराटी तांडा तसेच खरबी नाका परिसरातही जुगार अड्डे सुरू असल्याची चर्चा आहे. महागाव पोलीस ठाण्याच्या हद्दीतील मुडाणा, गुंज आणि फुलसावंगी परिसरातही हाच प्रकार सुरू असल्याची माहिती पुढे आली आहे.
‘तिर्रट’पासून रमीपर्यंत; लाखोंची उलाढाल?
या अड्ड्यांवर तिर्रट, एक्का-बादशहा, रमी यासह विविध प्रकारचे जुगार खेळविले जात असल्याची माहिती आहे. काही ठिकाणी बाहेरून येणाऱ्या जुगाऱ्यांसाठी वाहनांची व्यवस्था, सुरक्षित जागा आणि ठराविक वेळेत खेळ अशी ‘कॉर्पोरेट पद्धती’ची व्यवस्था उभी करण्यात आल्याचेही सांगितले जात आहे. या जुगारातून दररोज लाखो रुपयांची उलाढाल होत असल्याचा दावा केला जात आहे. मात्र, या दाव्याची अधिकृत आकडेवारी किंवा पोलिसांकडून अद्याप पुष्टी झालेली नाही. त्यामुळे संबंधित ठिकाणी प्रत्यक्ष छापे टाकून सत्यता तपासण्याची जबाबदारी पोलिसांची आहे.
‘हप्त्या’च्या चर्चेने पोलिसांच्या भूमिकेवर संशय!
दरम्यान, एका अवैध जुगार व्यावसायिकाने नाव प्रसिद्ध न करण्याच्या अटीवर पोलिसांना दररोज मोठ्या रकमेचा हप्ता दिला जात असल्याचा दावा केल्याची माहिती समोर आली आहे. हा दावा गंभीर असून त्याची स्वतंत्र व निष्पक्ष चौकशी होणे गरजेचे आहे. दावा खरा असेल तर संबंधित अड्डे चालविणाऱ्यांइतकीच जबाबदारी संबंधित पोलीस यंत्रणेतील दोषी व्यक्तींवरही निश्चित होणे आवश्यक आहे; आणि दावा खोटा असेल तर तो करणाऱ्याविरुद्धही कारवाई झाली पाहिजे. कारण प्रश्न केवळ जुगाराचा नाही. प्रश्न आहे तो कायद्याची अंमलबजावणी करणाऱ्या यंत्रणेच्या विश्वासार्हतेचा.
शहरात शांतता आणि गावात ‘सुगिचे दिवस’?
गेल्या काही दिवसांत उमरखेड शहरातील अवैध धंद्यांवर कारवाई झाल्याने शहरात काही प्रमाणात शांतता निर्माण झाली असेल, तर त्याच काळात शहराभोवतालच्या गावांमध्ये जुगाराचे अड्डे फोफावत असतील, तर ही कारवाई कितपत परिणामकारक आहे, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे. अवैध धंदा शहरातून तात्पुरता हद्दपार करून तो ग्रामीण भागात स्थलांतरित झाला असेल, तर त्याला ‘कारवाई’ म्हणायचे की ‘स्थलांतर’, हा प्रश्न आता नागरिक विचारू लागले आहेत. विशेष म्हणजे ज्या ठिकाणी पोलीस ठाणे आहे, त्याच्या अगदी जवळच जुगाराचा अड्डा सुरू असल्याची माहिती असेल आणि तरीही तो पोलिसांच्या निदर्शनास येत नसेल, तर पोलिसांचे गुप्तवार्ता यंत्रणा नेमके काय करते? जुगार अड्ड्यांवर ये-जा करणाऱ्या वाहनांची माहिती, संशयास्पद हालचाली, मोठ्या प्रमाणातील रोख व्यवहार याकडे कोणाचे लक्ष आहे? की माहिती असूनही दुर्लक्ष केले जात आहे?
वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी ‘सरप्राईज रेड’ करावी
या संपूर्ण प्रकाराची सत्यता तपासण्यासाठी जिल्हा पोलीस अधीक्षकांनी उमरखेड विभागातील संबंधित पोलीस ठाण्यांना पूर्वकल्पना न देता सरप्राईज रेड करावी, अशी मागणी नागरिकांतून होत आहे. स्थानिक पातळीवरील कारवाईवर प्रश्नचिन्ह असल्यास स्थानिक गुन्हे शाखा किंवा वरिष्ठ अधिकाऱ्यांच्या पथकाकडून स्वतंत्र कारवाई करणे अधिक परिणामकारक ठरू शकते. यवतमाळ पोलिसांच्या अधिकृत माहितीनुसार स्थानिक गुन्हे शाखा गंभीर व संघटित गुन्ह्यांवर कारवाईसाठी कार्यरत आहे. प्रत्येक अड्ड्यावर छापा, जुगार साहित्य व रोख रकमेची जप्ती, आयोजकांवर गुन्हे, अड्ड्यांसाठी जागा उपलब्ध करून देणाऱ्यांची चौकशी आणि या संपूर्ण नेटवर्कच्या आर्थिक व्यवहारांचा तपास झाला पाहिजे.
‘जुगार बंद’चा आदेश कागदावर नको; मैदानात दिसला पाहिजे!
उमरखेड तालुक्यातील नागरिकांना आता केवळ आश्वासन नको आहे. पोलिसांनी प्रत्यक्ष कृती करून दाखवावी, अशी अपेक्षा आहे. शहरातील अवैध धंदे बंद झाले असतील तर त्याचवेळी ग्रामीण भागात त्यांचे स्थलांतर झाले नाही ना, याची तपासणी करणे ही पोलिसांचीच जबाबदारी आहे. जुगार अड्डे चालविणाऱ्यांवर कारवाई होणार की त्यांच्या मागे उभ्या असलेल्या अदृश्य यंत्रणेचा शोध घेतला जाणार? हा प्रश्न आता उमरखेडकरांसमोरच नव्हे, तर वरिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्यांसमोरही आहे.
पंचमीच्या गर्दीत जुगाराच्या नावाखाली तरुण, शेतकरी आणि कष्टकरी वर्गाची आर्थिक लूट होत असेल, तर त्याकडे डोळेझाक करणे म्हणजे सामाजिक गुन्ह्याला अप्रत्यक्ष खतपाणी घालण्यासारखे आहे. त्यामुळे जिल्हा पोलीस प्रशासनाने या प्रकरणाची तातडीने दखल घेऊन उमरखेड, बिटरगाव, पोफाळी, दराटी आणि महागाव पोलीस ठाण्यांच्या हद्दीतील कथित जुगार अड्ड्यांची एकाच वेळी तपासणी करून कठोर कारवाई करावी, अशी जोरदार मागणी होत आहे.
