

मुंबई: अमेरिका आणि इराण यांच्यात पुन्हा एकदा राजनैतिक चर्चा सुरू होण्याची शक्यता निर्माण झाल्याने आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत गुरुवारी घसरण झाली. अमेरिका-इराणमधील शांतता प्रयत्नांमुळे पुरवठा खंडित होण्याचा धोका टळू शकतो, या आशेने बाजाराला दिलासा मिळाला आहे. मात्र, दुसरीकडे मध्य पूर्वेतील वाढता लष्करी तणाव आणि हुथी बंडखोरांचे सुरू असलेले हल्ले यांमुळे तेलाच्या किमतीतील ही घसरण मर्यादित राहिल्याचे पाहायला मिळाले.
गुरुवारी आंतरराष्ट्रीय बाजारात 'ब्रेंट क्रूड'चे दर ०.८५ डॉलरने (०.७४ टक्के) घसरून ११४.५० डॉलर प्रति बॅरलवर आले. तर अमेरिकेच्या 'वेस्ट टेक्सास इंटरमीडिएट' तेलाचे दर ०.९१ डॉलरने (०.८९ टक्के) घसरून १०१.९० डॉलर प्रति बॅरलवर नोंदवले गेले. आदल्या सत्रात झालेल्या दरवाढीनंतर ही घट पाहायला मिळाली आहे.
अमेरिकेचे उपाध्यक्ष जे. डी. व्हान्स यांनी इराणच्या सुरक्षा परिषदेचे प्रमुख मोहसेन रझाई यांना शांतता चर्चा पुन्हा सुरू करण्यासाठी पत्र लिहिल्याचे वृत्त 'वॉल स्ट्रीट जर्नल'ने दिले आहे. या संभाव्य चर्चेच्या बातम्यांमुळे तेल बाजारातील चिंता काहीशी कमी झाली आहे. मात्र, ३ नोव्हेंबर रोजी होणाऱ्या अमेरिकेतील मध्यावधी निवडणुकांनंतर इराणवर लष्करी कारवाई होण्याची शक्यता आणि येमेनमधील हुथी बंडखोरांचे सलग हल्ले यांमुळे तेल पुरवठ्याबाबतची अनिश्चितता कायम आहे.
सौदी अरेबियाच्या पूर्व भागाच्या दिशेने हुथी बंडखोरांनी डागलेले क्षेपणास्त्र गुरुवारी सौदीप्रणीत आघाडीच्या सैन्याने हवेतच नष्ट केले. याआधी बंडखोरांनी अदेन विमानतळावर हल्ला केला होता, तसेच सौदीच्या रोज ५ लाख ५० हजार बॅरल क्षमता असलेल्या मोठ्या तेल शुद्धीकरण प्रकल्पावर क्षेपणास्त्र हल्ला केल्याचा दावाही हुथींनी केला आहे. या सातत्याने होणाऱ्या हल्ल्यांमुळे जगात दुसऱ्या क्रमांकाचे सर्वांत मोठे तेल उत्पादक असलेल्या सौदी अरेबियातील पुरवठा साखळी विस्कळीत होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
अमेरिकेच्या 'एनर्जी इन्फॉर्मेशन ॲडमिनिस्ट्रेशन'ने जारी केलेल्या आकडेवारीनुसार, गेल्या आठवड्यात अमेरिकेतील कच्च्या तेलाच्या साठ्यात १९ लाख बॅरलची घट झाली आहे. मात्र, दुसरीकडे पेट्रोलचा साठा ३९ लाख बॅरलने वाढला आहे. एकीकडे जागतिक राजकारणातील घडामोडी आणि दुसरीकडे मागणी-पुरवठ्याचे बदलणारे गणित, यामुळे आगामी दिवसांत कच्च्या तेलाचे दर कोणत्या दिशेने जातात, याकडे जगभरातील बाजारपेठांचे लक्ष लागले आहे.