नवी दिल्ली : भारतीय मनोरंजन क्षेत्रातील दिग्गज 'JioHotstar' आणि कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या (AI) विश्वातील अग्रगण्य कंपनी 'OpenAI' यांनी गुरुवारी (दि. १९) एका ऐतिहासिक भागीदारीची घोषणा केली. या सामंजस्य करारानुसार, आता स्ट्रीमिंग प्लॅटफॉर्मवर 'ChatGPT-पावर्ड व्हॉइस डिस्कवरी' आणि अनुभवात्मक मनोरंजन (immersive experience) सादर केले जाणार आहे. तंत्रज्ञानाच्या या अजोड संगमामुळे भारतीय प्रेक्षकांना आता केवळ आपल्या आवाजाच्या जोरावर, विविध भाषांमध्ये आवडीचे आशय (Content) शोधणे आणि त्याच्याशी संवाद साधणे शक्य होणार आहे. विशेष म्हणजे, ही सुविधा 'लाईव्ह' आणि 'ऑन-डिमांड' अशा दोन्ही स्वरूपात उपलब्ध करून देण्यात आली आहे.
नवी दिल्ली येथे आयोजित 'इंडिया AI इम्पैक्ट समिट'च्या निमित्ताने JioHotstar ने सॅम ऑल्टमॅन यांच्या OpenAI सोबत हातमिळवणी केल्याचे जाहीर केले. या नाविन्यपूर्ण उपक्रमांतर्गत, JioHotstar च्या ॲपमध्ये थेट ChatGPT-आधारित 'व्हॉइस' आणि 'टेक्स्ट असिस्टंट' अंतर्भूत (Integrate) केला जाईल. पारंपरिक कीवर्ड सर्च आणि आशय शोधण्यासाठी करावी लागणारी 'स्क्रॉलिंग'ची कसरत आता इतिहासजमा होणार आहे. त्याऐवजी, हा बहुभाषिक शोध मंच युजर्सच्या नैसर्गिक भाषेतील संवादातून त्यांची गरज ओळखून, त्यांना नेमके आणि वैयक्तिकृत संदर्भ (Personalized Recommendations) सुचवणार आहे.
या भागीदारीच्या केंद्रस्थानी OpenAI च्या प्रगत APIs चा वापर करण्यात आला आहे. तांत्रिक तपशील पूर्णपणे उघड करण्यात आले नसले तरी, हे साधन स्पीच-टू-टेक्स्ट (आवाजाचे मजकुरात रूपांतर) आणि टेक्स्ट-टू-स्पीच अशा प्रगत प्रणालींचा वापर करून संवाद साधेल.
यालाच कंपन्यांनी 'मल्टीलिंग्युअल कॉग्निटिव्ह सर्च' असे संबोधले आहे. याद्वारे युजर्स आपला मूड, परिस्थिती, विशिष्ट जॉनर किंवा अगदी गुंतागुंतीचे प्रसंग सांगूनही आशय शोधू शकतात. हे तंत्रज्ञान केवळ शब्द ओळखत नाही, तर त्यामागचा मानवी भाव आणि सांस्कृतिक संदर्भ (Cultural Context) समजून घेण्यास सक्षम आहे. अनेक भारतीय भाषांमध्ये हा संवाद साधता येणार असल्याने, भाषेचा अडथळा पूर्णपणे दूर होणार आहे.
JioHotstar ने या सुविधेचे महत्त्व स्पष्ट करताना काही रंजक उदाहरणे दिली आहेत. समजा, एखाद्या युजरने विचारले की, ‘‘माझे आई-वडील घरी येत आहेत, आम्ही सर्वजण एकत्र पाहू शकू असे काहीतरी सुचवा,’’ किंवा ‘‘आम्ही जुळी भावंडे आहोत आणि आम्हाला केवळ जुळ्या मुलांवर आधारित चित्रपट पाहायचे आहेत,’’ तर हे AI तंत्रज्ञान केवळ कीवर्ड्सवर न थांबता, युजरच्या मागणीतील बारकावे समजून घेऊन योग्य चित्रपटांची यादी सादर करेल.
हे 'स्मार्ट' असिस्टंट केवळ तुम्ही विचारलेल्या प्रश्नांची उत्तरे देणार नाही, तर तुमच्या आवडीनिवडींचा अंदाज घेऊन असाही आशय सुचवेल ज्याचा तुम्ही विचारही केला नसेल. यामुळे 'आज काय पाहायचे?' या सार्वत्रिक प्रश्नाचे उत्तर आता काही सेकंदात मिळणार आहे.
केवळ चित्रपट किंवा वेबसीरीजपुरते मर्यादित न राहता, हे बहुभाषिक टूल 'लाईव्ह स्पोर्ट्स'मध्येही क्रांती घडवेल. युजर्स आता थेट सामन्यादरम्यान खेळाडूंचे रेकॉर्ड्स, हायलाईट्स, स्कोअर किंवा सामन्याशी संबंधित ऐतिहासिक संदर्भ विचारू शकतील. क्रीडाप्रेमींसाठी हा अनुभव अधिक थरारक आणि माहितीपूर्ण ठरणार आहे.
