

Stock Market Crash: भारतीय शेअर बाजारात बुधवारी, 8 ऑक्टोबर रोजी मोठी घसरण पाहायला मिळाली. सुरुवातीच्या व्यवहारातच सेन्सेक्स आणि निफ्टी लाल रंगात होते. त्यानंतर विक्रीचा दबाव आणखी वाढला आणि सेन्सेक्स 1,000 हून अधिक अंकांनी घसरला. निफ्टीमध्येही सुमारे 1.5 टक्क्यांची घसरण झाली. या मोठ्या घसरणीचा थेट फटका गुंतवणूकदारांना बसला आहे. अवघ्या काही तासांत बीएसईवरील कंपन्यांच्या एकूण बाजारमूल्यात तब्बल 10.41 लाख कोटींची घट झाली.
7 ऑक्टोबर रोजी बीएसईवर कंपन्यांचे एकूण बाजारमूल्य ₹4,72,35,273.39 कोटी होते. 8 ऑक्टोबरला घसरून ते ₹4,61,93,574.61 कोटी झाले.
म्हणजेच काही तासांच्या व्यवहारात बाजारमूल्यात तब्बल ₹10,41,698.78 कोटींची घट झाली. त्यामुळे गुंतवणूकदारांच्या संपत्तीलाही मोठा फटका बसला.
बुधवारी सकाळी सेन्सेक्स सुमारे 400 अंकांच्या घसरणीसह सुरू झाला होता. मात्र, विक्री वाढत गेल्याने घसरण 1,000 अंकांच्या वर गेली. निफ्टीही 22,300 च्या आसपास घसरला.
बाजारातील मोठ्या घसरणीचा फटका अनेक दिग्गज कंपन्यांच्या शेअर्सना बसला. ITC, अदानी पोर्ट्स, IndiGo, Power Grid आणि Reliance Industries यांचे शेअर्स 4 टक्क्यांहून अधिक घसरले.
अदानी समूहातील शेअर्समध्येही मोठी विक्री झाली. अदानी एंटरप्रायझेस सुमारे 8 टक्क्यांनी, तर अदानी ग्रीन एनर्जी सुमारे 9 टक्क्यांनी घसरला. अदानी पॉवर, अदानी एनर्जी सोल्युशन्स आणि अदानी टोटल गॅसमध्येही मोठी घसरण झाली.
याशिवाय निफ्टी मेटल इंडेक्समध्ये 3 टक्क्यांहून अधिक घसरण झाली. ऊर्जा क्षेत्रातील शेअर्सवरही दबाव दिसून आला. मात्र, आयटी क्षेत्रातील काही शेअर्समध्ये वाढ झाली.
कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती हा बाजारासाठी मोठा चिंतेचा विषय आहे. ब्रेंट क्रूडची किंमत 2 टक्क्यांहून अधिक वाढून प्रति बॅरल 102.2 डॉलरवर पोहोचली.
फारसच्या आखातात आणि स्ट्रेट ऑफ होर्मुझमध्ये जहाजांवर होणाऱ्या हल्ल्यांमुळे मध्यपूर्वेतून तेलाचा पुरवठा विस्कळीत होण्याची भीती वाढली आहे. त्यामुळे कच्च्या तेलाच्या किमती वाढत आहेत.
भारत मोठ्या प्रमाणावर कच्चे तेल आयात करतो. त्यामुळे तेल महागल्यास देशाच्या आयात खर्चावर आणि कंपन्यांच्या नफ्यावर परिणाम होण्याची शक्यता असते. यामुळे शेअर बाजारातील गुंतवणूकदार सावध झाले आहेत.
भारतीय शेअर बाजारातील घसरणीमागे परदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांची विक्री हे आणखी एक महत्त्वाचे कारण आहे.
परदेशी गुंतवणूकदार भारतीय शेअर्समधून सातत्याने पैसा काढत आहेत. बुधवारीच त्यांनी भारतीय इक्विटी बाजारातून ₹6,100 कोटींपेक्षा जास्त किमतीचे शेअर्स विकल्याचे सांगितले जात आहे.
परदेशी पैसा बाजारातून बाहेर गेल्याने शेअर्सच्या किमतींवर विक्रीचा दबाव वाढतो. सध्या हा दबाव बाजारात स्पष्टपणे दिसत आहे.
रिझर्व्ह बँकेने रेपो दरात 25 बेसिस पॉइंट्सची वाढ करून तो 5.50 टक्क्यांवर नेला आहे. जवळपास चार वर्षांनंतर झालेली ही पहिली दरवाढ असल्याने बाजारात त्याची प्रतिक्रिया उमटली.
व्याजदर वाढल्यास कर्ज घेणे महाग होते. त्यामुळे कंपन्यांच्या खर्चावर परिणाम होऊ शकतो. त्याचबरोबर गुंतवणूकदारांना भविष्यात व्याजदर कमी होण्याची शक्यता कमी वाटू लागल्यास शेअर बाजारात जोखीम घेण्याची तयारीही कमी होते.
भारतीय बाजारावर जागतिक बाजारातील हालचालींचाही मोठा परिणाम झाला. आशियातील अनेक प्रमुख बाजार घसरणीसह बंद झाले.
अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हच्या बैठकीच्या नोंदींमधून वर्षाच्या अखेरीस आणखी एक व्याजदरवाढ होण्याची शक्यता व्यक्त झाल्याचे संकेत मिळाले. त्यामुळे अमेरिकन बाजारातही दबाव वाढला. जगभरातील बाजारात अनिश्चितता असताना भारतातही परदेशी गुंतवणूकदार सावध होत आहेत. त्याचा परिणाम भारतीय शेअर बाजारावर दिसून येत आहे.
आजच्या व्यवहारात अदानी समूहातील अनेक शेअर्समध्ये जोरदार विक्री झाली. अदानी एंटरप्रायझेस सुमारे 8 टक्के आणि अदानी ग्रीन एनर्जी सुमारे 9 टक्के घसरले.
अदानी पोर्ट्समध्येही 4 टक्क्यांहून अधिक घसरण झाली. अदानी पॉवर आणि अदानी एनर्जी सोल्युशन्समध्येही मोठी विक्री झाली. त्याचवेळी मेटल कंपन्यांच्या शेअर्समध्येही मोठी घसरण झाली. निफ्टी मेटल इंडेक्स 3 टक्क्यांहून अधिक घसरला.
याशिवाय डिजिटल पेमेंटवरील मर्चंट फीच्या अंमलबजावणीच्या तारखेबाबत आलेल्या वृत्तांनंतर पेटीएम आणि मोबिक्विकमध्ये सुमारे 7 टक्क्यांची घसरण झाली. ITC मध्येही मोठी विक्री झाली.
बाजारातील तज्ज्ञांच्या मते, निफ्टीसमोर सध्या 22,439 हा महत्त्वाचा स्तर आहे. या पातळीच्या खाली घसरण कायम राहिल्यास बाजारावर आणखी दबाव येऊ शकतो.
जियोजित इन्व्हेस्टमेंट्सचे चीफ मार्केट स्ट्रॅटेजिस्ट आनंद जेम्स यांच्या मते, निफ्टीला 22,574 च्या आसपास अनेक वेळा दबावाचा सामना करावा लागला आहे. त्यामुळे पुढील काळात बाजार काही काळ एका मर्यादेत चढ-उतार करू शकतो.
सध्याच्या परिस्थितीत निफ्टीसाठी 22,000 ते 23,100 ही महत्त्वाची रेंज मानली जात आहे. त्यामुळे पुढील काही दिवसांमध्ये जागतिक बाजार, कच्च्या तेलाच्या किमती, परदेशी गुंतवणूकदारांची विक्री आणि RBIच्या धोरणाकडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष असेल.