Dubai Gold Discount: मध्यपूर्वेत वाढलेल्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर जागतिक बाजारपेठेत अनिश्चिततेचे वातावरण निर्माण झाले आहे. इराण-इस्रायल संघर्ष अधिक तीव्र होत असताना ऊर्जा, वाहतूक आणि व्यापारावर त्याचे परिणाम दिसू लागले आहेत. साधारणपणे अशा परिस्थितीत सुरक्षित गुंतवणुकीचा पर्याय मानल्या जाणाऱ्या सोन्याच्या किंमती वाढतात. मात्र याच काळात एका ठिकाणी सोने अपेक्षेपेक्षा कमी किमतीत विकले जात असल्याचे चित्र आहे.
जागतिक सोन्याच्या व्यापारासाठी ओळखल्या जाणाऱ्या दुबईत सध्या सोन्यावर मोठा डिस्काउंट दिला जात आहे. दुबईला ‘सिटी ऑफ गोल्ड’ म्हणूनही ओळखले जाते. येथे मोठ्या प्रमाणावर बुलियन व्यापार होत असल्यामुळे जगभरातील व्यापारी आणि ग्राहकांसाठी हे महत्त्वाचे केंद्र मानले जाते. सामान्यतः कमी आयात शुल्क आणि करांमुळे दुबईतून सोने अनेक देशांमध्ये निर्यात केले जाते.
परंतु सध्या मध्यपूर्वेतील युद्धजन्य परिस्थितीमुळे व्यापारात अडथळे निर्माण झाले आहेत. अमेरिकेचे आणि इस्रायलचे हल्ले तसेच इराणने दिलेले उत्तर यामुळे प्रदेशातील काही हवाई मार्गांवर निर्बंध घालण्यात आले आहेत. अनेक उड्डाणे रद्द झाली असून हवाई वाहतूक विस्कळीत झाली आहे. यामुळे दुबईतील व्यापाऱ्यांना आपला सोन्याचा साठा इतर देशांमध्ये पाठवणे कठीण झाले आहे.
निर्यात प्रक्रियेत अडथळे निर्माण झाल्यामुळे दुबईतील व्यापाऱ्यांकडे सोन्याचा साठा वाढू लागला आहे. स्टॉक वाढत असताना विक्री कमी झाल्यामुळे व्यापारी ग्राहकांना आकर्षित करण्यासाठी सवलती देत आहेत. काही ठिकाणी प्रति औंस सुमारे 30 डॉलर्सपर्यंतचा डिस्काउंट (2,758 रुपये) देण्यात येत असल्याचे सांगितले जात आहे.
याशिवाय पर्यटनात झालेली घटही सोन्याच्या विक्रीवर परिणाम करत आहे. युद्ध आणि अनिश्चिततेच्या वातावरणामुळे दुबईत पर्यटकांची संख्या कमी झाली आहे. सामान्यतः पर्यटक मोठ्या प्रमाणावर दागिने आणि सोने खरेदी करतात. मात्र सध्या पर्यटक कमी आल्याने मागणी घटली असून त्यामुळे व्यापाऱ्यांना सवलती देऊन विक्री करावी लागत आहे.
या परिस्थितीचा परिणाम भारतावरही होऊ शकतो. भारत हा जगातील सर्वात मोठ्या सोन्याच्या ग्राहक देशांपैकी एक असून देशातील मोठ्या प्रमाणातील सोने आयातीद्वारे येते. भारतात आयात होणाऱ्या सोन्याचा मोठा हिस्सा दुबईमार्गे येतो. त्यामुळे मध्यपूर्वेतील तणावामुळे पुरवठा साखळीत अडथळे निर्माण झाले तर त्याचा थेट परिणाम भारतीय बाजारावर होऊ शकतो.
पुरवठ्यात अडथळे निर्माण झाल्यास भारतीय बाजारात सोन्याच्या किमती वाढण्याची शक्यता आहे. त्यातच भारतात लवकरच लग्नसराई आणि सणांचा हंगाम सुरू होणार असल्याने मागणी वाढण्याची शक्यता आहे. अशा वेळी पुरवठा कमी झाला तर किमतींवर दबाव वाढू शकतो, असे बाजार विश्लेषकांचे मत आहे.
एकूणच मध्यपूर्वेतील तणावामुळे जागतिक सोन्याच्या व्यापारात अनिश्चितता निर्माण झाली आहे. दुबईमध्ये सध्या सवलतीत सोने विकले जात असले तरी दीर्घकाळ ही परिस्थिती राहिली तर जागतिक बाजारात सोन्याच्या किमतीत चढ-उतार वाढण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे.
1. दुबईत सोने स्वस्त का विकले जात आहे?
- इराण-इस्रायल संघर्षामुळे हवाई वाहतूक आणि निर्यात अडल्याने व्यापाऱ्यांकडे स्टॉक वाढला आहे.
2. दुबईत सोन्यावर किती डिस्काउंट दिला जात आहे?
- काही व्यापारी प्रति औंस सुमारे 30 डॉलर्सपर्यंत डिस्काउंट देत आहेत.
3. दुबईला ‘सिटी ऑफ गोल्ड’ का म्हणतात?
- दुबई हे जगातील प्रमुख सोन्याच्या व्यापाराचे केंद्र आहे.
4. या परिस्थितीचा भारतावर काय परिणाम होऊ शकतो?
-भारत दुबईमार्गे मोठ्या प्रमाणावर सोने आयात करतो, त्यामुळे पुरवठ्यावर परिणाम होऊ शकतो.
5. भारतात सोन्याच्या किमती वाढू शकतात का?
- जर पुरवठा कमी झाला आणि सणासुदीच्या काळात मागणी वाढली तर किमती वाढू शकतात.