

सेऊल / वॉशिंग्टन : बुधवारी (५ ऑगस्ट) मध्यरात्रीच्या सुमारास ‘स्पेसएक्स’ या खासगी अवकाश संशोधन कंपनीच्या एका निकामी झालेल्या रॉकेटचा तुकडा तब्बल ८,००० किमी प्रतितास (५,००० मैल प्रतितास) या वेगाने चंद्राच्या पृष्ठभागावर आदळला. या भीषण अपघाताचे आणि त्यानंतर चंद्रावर निर्माण झालेल्या खड्ड्याचे पहिले फोटो दक्षिण कोरियाच्या उपग्रहाने टिपले आहेत.
दक्षिण कोरियाच्या ‘दानुरी’ ल्युना-ऑर्बिटरने टिपलेल्या फोटोंमध्ये ‘फाल्कन ९’ च्या वापरलेल्या भागाच्या धडकेमुळे चंद्राच्या पृष्ठभागावर एक छोटा, काळा पडलेला खड्डा (विवर) तयार झाल्याचे स्पष्ट दिसत आहे. हा अपघात अमेरिकेच्या वेळेनुसार (ET) पहाटे २३५ वाजता चंद्राच्या वायव्य भागातील ‘आईन्स्टाईन खड्ड्या’जवळ झाला. दक्षिण कोरियाच्या ‘एरोस्पेस ॲडमिनिस्ट्रेशन’ने गुरुवारी (६ ऑगस्ट) हे फोटो सोशल मीडियावर प्रसिद्ध केले. हा अपघात चंद्राच्या सूर्यप्रकाश असलेल्या भागात झाल्यामुळे या धडकेचा सुरुवातीला निघणारा प्रकाश पृथ्वीवरून दिसू शकला नाही. मात्र, या धडकेनंतर चंद्राच्या पृष्ठभागावरून धूळ आणि कचऱ्याचे लोट वर उडाल्याचे पुरावे चिलीमधील ‘युरोपियन सदर्न ऑब्झर्व्हेटरी’च्या दुर्बिणीने टिपल्याचे वृत्त समोर आले आहे.
या आठवड्याच्या सुरुवातीला प्रसिद्ध झालेल्या एका संशोधनानुसार, या अपघातामुळे चंद्रावर सुमारे ९० फूट (२७ मीटर) रुंद आणि १६ फूट (५ मीटर) खोल खड्डा तयार होईल, असा अंदाज वर्तवण्यात आला होता. हा खड्डा एवढा सूक्ष्म आहे की पृथ्वीवरून चांगल्या दुर्बिणीनेही तो थेट पाहणे कठीण आहे. दक्षिण कोरियाच्या उपग्रहाने टिपलेल्या या नव्या खड्ड्याची अचूक मोजमापे अजून समोर आलेली नाहीत. परंतु, आगामी काही दिवसांत नासाचा ‘ल्युना रिकॉनिसन्स ऑर्बिटर’ (NASA’s LRO) आणि पृथ्वीवरील इतर वेधशाळा या दुर्घटनेच्या जागेची सखोल पाहणी करतील, तेव्हा या खड्ड्याची संपूर्ण माहिती समोर येण्याची शक्यता आहे.