अहमदाबाद : आयसीसी पुरुष टी-२० विश्वचषक २०२६ मधील ३६ व्या साखळी सामन्यात यजमान भारताने नेदरलँड्सचा १७ धावांनी पराभव करत आपला दबदबा कायम राखला आहे. शिवम दुबेची वादळी फलंदाजी आणि त्यानंतर वरुण चक्रवर्तीची भेदक फिरकी यांच्या जोरावर भारताने नेदरलँड्सचे कडवे आव्हान मोडीत काढले.
नाणेफेक जिंकून प्रथम फलंदाजी करणाऱ्या भारताची सुरुवात अत्यंत खराब झाली. सलामीवीर अभिषेक शर्मा (०) आणि इशान किशन (१८) स्वस्तात परतले. तिलक वर्मा (३१) आणि कर्णधार सूर्यकुमार यादव (३४) यांनी डाव सावरण्याचा प्रयत्न केला, मात्र १३.३ षटकांत ११० धावांवर ४ गडी गमावल्यामुळे भारत अडचणीत सापडला होता.
अशा वेळी शिवम दुबे नेदरलँड्सच्या गोलंदाजांवर तुटून पडला. त्याने अवघ्या ३१ चेंडूंत ४ चौकार आणि ६ उत्तुंग षटकारांसह ६६ धावांची झंझावाती खेळी केली. त्याला हार्दिक पांड्याने ३० धावांची (२१ चेंडू) मोलाची साथ दिली. या जोडीने पाचव्या विकेटसाठी ७६ धावांची जलद भागीदारी केल्यामुळे भारताने २० षटकांत ६ बाद १९३ धावा उभारल्या. नेदरलँड्सकडून लोगन वॅन बीकने ३ तर आर्यन दत्तने २ बळी घेतले.
१९४ धावांच्या मोठ्या लक्षाचा पाठलाग करताना नेदरलँड्सने सकारात्मक सुरुवात केली. मायकल लेविट (२४) आणि मॅक्स ओ'डाउड (२०) यांनी ३५ धावांची सलामी दिली. मात्र, मधल्या फळीतील फलंदाज बास डी लीडे (३३) आणि कॉलिन अकरमन (२३) स्थिरावलेले असतानाच भारतीय गोलंदाजांनी पुनरागमन केले.
भारताचा मिस्ट्री स्पिनर वरुण चक्रवर्ती याने सामन्याचे पारडे फिरवले. त्याने अवघ्या ३ षटकांत १४ धावा देत ३ महत्त्वाचे बळी टिपले. एकाच षटकात अकरमन आणि आर्यन दत्तला बाद करून त्याने नेदरलँड्सची कंबर मोडली. जसप्रीत बुमराहने (१/१७) नेदरलँड्सचा कर्णधार स्कॉट एडवर्ड्सचा त्रिफळा उडवून विजयाची खात्री केली. शेवटच्या षटकांत नोआ क्रोसने १२ चेंडूंत २५ धावांची फटकेबाजी करून अंतर कमी करण्याचा प्रयत्न केला, पण नेदरलँड्सला २० षटकांत ७ बाद १७६ धावांपर्यंतच मजल मारता आली.
भारत: २० षटकांत १९३/६ (शिवम दुबे ६६, सूर्यकुमार यादव ३४; लोगन वॅन बीक ३/५६)
नेदरलँड्स: २० षटकांत १७६/७ (बास डी लीडे ३३, नोआ क्रोस २५*; वरुण चक्रवर्ती ३/१४, शिवम दुबे २/३५)
टी-२० विश्वचषकाच्या ३६ व्या सामन्यात यजमान भारताने प्रथम फलंदाजी करताना निर्धारित २० षटकांत ६ बाद १९३ धावांचा डोंगर उभा केला आहे. सलामीवीर अभिषेक शर्मा आणि इशान किशन यांच्यासह सूर्यकुमार यादव-तिलक वर्मा यांची स्वस्तात विकेट पडल्यानंतर शिवम दुबे आणि हार्दिक पंड्या यांनी डेथ ओव्हर्समध्ये केलेल्या फटकेबाजीमुळे भारताला सन्मानजनक धावसंख्या उभारता आली.
टॉस जिंकून प्रथम फलंदाजी स्वीकारलेल्या भारताची सुरुवात अत्यंत खराब झाली. फॉर्मात असलेला अभिषेक शर्मा पुन्हा एकदा शून्यावर (३ चेंडू) बाद झाला. पाठोपाठ इशान किशनने १८ धावा (७ चेंडू) करून आक्रमक सुरुवात केली खरी, पण तोदेखील आर्यन दत्तचा शिकार ठरला. पॉवरप्लेच्या ६ षटकांत भारताने २ बाद ५१ धावा केल्या होत्या.
तिलक वर्मा आणि सूर्या : तिलक वर्माने ३१ धावा (२७ चेंडू) आणि कर्णधार सूर्यकुमार यादवने ३४ धावा (२८ चेंडू) करत ४१ धावांची भागीदारी केली. मात्र, हे दोन्ही फलंदाज मोक्याच्या क्षणी बाद झाल्याने भारत १३.३ षटकांत ११०-४ अशा अडचणीत सापडला होता.
शिवम दुबेचा 'रुद्रावतार' : यानंतर मैदानात आलेल्या शिवम दुबेने सामन्याचे चित्र पालटले. त्याने अवघ्या ३१ चेंडूंत ६६ धावांची तुफानी खेळी केली, ज्यामध्ये ४ चौकार आणि ६ उत्तुंग षटकारांचा समावेश होता. त्याने हार्दिक पंड्यासोबत (३० धावा, २१ चेंडू) ७६ धावांची जलद भागीदारी करून भारताला मजबूत स्थितीत पोहोचवले.
नेदरलँड्सकडून आर्यन दत्तने सर्वाधिक प्रभावी गोलंदाजी केली. त्याने आपल्या ४ षटकांत केवळ १९ धावा देऊन २ बळी टिपले. लोगन वॅन बीकने ३ बळी घेतले, परंतु शेवटच्या षटकांत तो खूप महागडा ठरला (४ षटकांत ५६ धावा). काईल क्लाईनला एक यश मिळाले.
भारताच्या डावातील १९ वे षटक नेदरलँड्ससाठी अत्यंत महागडे आणि वेदनादायक ठरले. हार्दिक पंड्या आणि शिवम दुबे या जोडीने काईल क्लाईनच्या गोलंदाजीवर जोरदार प्रहार करत एकूण २१ धावा वसूल केल्या. या फटकेबाजीमुळे भारताने १८० धावांचा टप्पा गाठला आहे.
सुरवातीलाच अडथळे : षटकाची सुरुवात करण्यापूर्वीच काईल क्लाईनला पायाच्या स्नायूंचा त्रास (Calf Injury) जाणवला, ज्यामुळे फिजिओना मैदानात पाचारण करावे लागले. त्यानंतर त्याने टाकलेले पहिले दोन चेंडू 'लेग साईड'ला खूपच बाहेर असल्याने पंचांनी ते 'वाईड' दिले.
१८.१ षटक (चौकार!) : क्लाईनने यॉर्कर टाकण्याचा प्रयत्न केला, पण दुबेने अत्यंत हुशारीने चेंडूच्या लाईनमध्ये येऊन तो 'फाईन लेग'च्या दिशेने वळवला आणि शानदार चौकार मिळवला.
१८.२ षटक (१ धाव): दुबेने मोठा शॉट मारण्याचा प्रयत्न केला, पण बॅटच्या खालच्या बाजूला चेंडू लागल्यामुळे त्याला केवळ एक धाव मिळाली. यावेळेस दुबे आणि गोलंदाज क्लाईन यांच्यात हसत-खेळत संवादही पाहायला मिळाला.
१८.३ षटक (षटकार!): आता हार्दिक पांड्याची वेळ होती. क्लाईनने टाकलेला आखूड टप्प्याचा संथ चेंडू (Slower ball) हार्दिकने अचूक हेरला आणि तो 'लॉन्ग-ऑन' सीमारेषेबाहेर भिरकावून दिला.
१८.४ षटक (निर्धाव): एक लो फुल टॉस चेंडू हार्दिकच्या बॅटच्या खालच्या टोकाला लागला. फटका इतका जोरात होता की हार्दिकने आपली बॅट तर क्रॅक झाली नाही ना, हे तपासून पाहिले.
१८.५ षटक (षटकार!): हा षटक थक्क करणारा होता. हार्दिकने मारलेला चेंडू हवेत खूप उंच गेला. नेदरलँड्सच्या खेळाडूंना वाटले की हा झेल होईल, पण चेंडूने चक्क 'लॉन्ग-ऑफ' सीमारेषा ओलांडली. हे पाहून खुद्द गोलंदाज काईल क्लाईनने आश्चर्याने तोंडावर हात ठेवला.
१८.६ षटक (२ धावा): शेवटच्या चेंडूवर हार्दिकने दोन धावा घेत आपली धावसंख्या ३० वर पोहोचवली.
भारतीय डावाच्या १७ व्या षटकात शिवम दुबे आणि हार्दिक पांड्या या जोडीने नेदरलँड्सच्या गोलंदाजीच्या अक्षरशः चिंधड्या उडवल्या. लोगा वॅन बीकच्या या महागड्या षटकामुळे भारताने १५० धावांचा टप्पा ओलांडला असून सामन्याचे चित्र पूर्णपणे बदलले आहे.
या षटकात भारताने एकूण २० धावा वसूल केल्या.
१६.१ षटक (१ धाव): वॅन बीकने ऑफ-स्टंपच्या बाहेर चेंडू टाकला, ज्यावर हार्दिकने कव्हरच्या दिशेला ड्राइव्ह मारून एक धाव घेतली.
१६.२ षटक (वाईड + ६ धावा!): वॅन बीकने प्रथम एक वाईड चेंडू टाकला. त्यानंतर पुढचा चेंडू 'स्लोअर' होता, जो खेळपट्टीवर थोडा थांबून आला. दुबेने या चेंडूचा पूर्ण ताकदीने 'पूल' मारला आणि चेंडू 'डीप स्क्वेअर लेग' सीमारेषेबाहेर फेकून दिला.
१६.३ आणि १६.४ षटक (२ धावा): या दोन चेंडूंवर दुबे आणि हार्दिकने प्रत्येकी एक धाव घेत स्ट्राईक रोटेट केली.
१६.५ षटक (षटकार!): वॅन बीकने पुन्हा एकदा स्लोअर चेंडू टाकला, पण तो नेमका दुबेच्या 'रेंज'मध्ये पडला. दुबेने वेळ न घालवता हा चेंडू सरळ डोक्यावरून (Long-on) प्रेक्षकांमध्ये पाठवून दिला.
१६.६ षटक (चौकार!): षटकाच्या शेवटच्या चेंडूवर दुबेने 'एक्स्ट्रा कव्हर'च्या दिशेला शानदार चौकार ठोकला.
याच षटकात शिवम दुबेने आपले अर्धशतक (५० धावा, २५ चेंडू) पूर्ण केले. त्याने आपल्या या खेळीत ३ चौकार आणि ५ उत्तुंग षटकार लगावले आहेत. या विश्वचषकातील त्याची ही अत्यंत प्रभावी आणि महत्त्वपूर्ण खेळी ठरली आहे.
भारतीय डाव सावरण्याचा प्रयत्न करणारा स्टार फलंदाज सूर्यकुमार यादव बाद झाला असून, भारतीय संघ आता मोठ्या अडचणीत सापडला आहे. डावाच्या १३.३ षटकांत काईल क्लाईनने सूर्याला बाद करून नेदरलँड्सला मोठे यश मिळवून दिले.
काईल क्लाईनने टाकलेला हा चेंडू थेट पायावर होता. अशा चेंडूंवर सूर्यकुमार नेहमीच सहजतेने 'पिक-अप शॉट' मारून तो सीमारेषेबाहेर भिरकावून देतो. या चेंडूवरही सूर्याने तोच फटका मारला, पण यावेळी चेंडू हवेत जास्त उंच न जाता सपाट गेला आणि थेट सीमारेषेवर असलेल्या क्षेत्ररक्षकाच्या हातात विसावला.
क्षेत्ररक्षकाची चपळाई : बदली क्षेत्ररक्षक टिम वॅन डर गुगटेनने 'लॉन्ग लेग' सीमारेषेवर हा झेल अत्यंत अचूकपणे टिपला.
सूर्याची निराशा : बाद झाल्यानंतर सूर्यकुमार यादव काही काळ खेळपट्टीवरच हताशपणे उभा राहिला. आपल्या आवडत्या फटक्यावर आपली विकेट जाईल, यावर त्याचा विश्वास बसत नव्हता.
लेविटला दिलासा : याआधीच्या एका षटकात क्षेत्ररक्षक लेविटने सूर्याचा झेल सोडला होता. मात्र, सूर्याने या जीवदानाचा मोठा फायदा न घेता केवळ ३४ धावांवर आपली विकेट गमावल्याने नेदरलँड्सच्या संघाने सुटकेचा निश्वास सोडला.
सूर्यकुमार यादवने २८ चेंडूंत ३४ धावा केल्या. यामध्ये त्याने २ चौकार आणि १ षटकार लगावला. भारताचा डाव सावरण्याची सर्व जबाबदारी सूर्यावर होती, मात्र तो मोक्याच्या क्षणी बाद झाल्याने नेदरलँड्सचे पारडे आता जड झाले आहे.
सामन्याची १० षटके पूर्ण झाली असून भारतीय संघाने सावध पवित्रा घेतला आहे. तिलक वर्मा बाद झाल्यानंतर शिवम दुबे मैदानात आला असून, त्याने अनुभवी सूर्यकुमार यादवसोबत डावाला आकार देण्यास सुरुवात केली आहे. १० षटकांच्या अखेरीस भारताची धावसंख्या ३ बाद ७४ अशी झाली.
काईल क्लाईनने या षटकात शिस्तबद्ध गोलंदाजी करत केवळ ५ धावा दिल्या. या षटकातील महत्त्वाच्या घडामोडी खालीलप्रमाणे:
९.१ षटक (१ धाव): क्लाईनने ऑफ-स्टंपच्या बाहेर टाकलेला चेंडू सूर्यकुमारने 'कट' करून एक धाव घेतली आणि स्ट्राईक रोटेट केली.
९.२ षटक (१ धाव - जीवनदान): शिवम दुबेसाठी हा चेंडू धोकादायक ठरला असता. क्लाईनने टाकलेल्या 'स्लोअर' चेंडूवर दुबेने अर्धवट मनाने पूल मारण्याचा प्रयत्न केला. चेंडू बॅटच्या वरच्या कडेला लागून हवेत उडाला. यष्टीरक्षक एडवर्ड्सने चेंडू पकडण्यासाठी धावत जाऊन डायव्ह मारली, पण चेंडू त्याच्या थोडा पुढे पडला. सूर्याच्या एका आक्रमक कॉलमुळे दुबेने धाव पूर्ण केली.
९.३ षटक (१ धाव): पायावर येणारा 'फुल' चेंडू सूर्याने सहजतेने मिड-विकेटच्या दिशेला वळवून एक धाव घेतली.
९.४ षटक (निर्धाव): क्लाईनने ऑफ-स्टंपच्या बाहेर अचूक टप्प्यावर चेंडू टाकला, जो दुबेने मिड-ऑफला ढकलला.
९.५ षटक (१ धाव): लेग-साइडला येणाऱ्या चेंडूचा फायदा घेत दुबेने तो डीप मिड-विकेटला खेळून धावसंख्या वाढवली.
९.६ षटक (१ धाव): षटकाच्या शेवटच्या चेंडूवर सूर्याने लॉंग-ऑनला चेंडू मारून एक धाव घेतली आणि पुढच्या षटकासाठी स्ट्राईक स्वतःकडे राखली.
नवव्या षटकात भारताला तिसरा मोठा धक्का बसला. डावाच्या ८.६ षटकांत सेट झालेला फलंदाज तिलक वर्मा एका विलक्षण झेलचा शिकार ठरला. नेदरलँड्सच्या रोएलॉफ वॅन डर मर्वेने वयाच्या ४१ व्या वर्षीही आपल्या चपळाईने सर्वांना थक्क केले आहे.
नेदरलँड्सचा गोलंदाज लोगा वॅन बीकने एक हुशारीने 'स्लोअर बॉल' टाकला. तिलक वर्माने हा चेंडू ऑफ-स्टंपच्या बाहेरून लॉफ्ट करण्याचा प्रयत्न केला. चेंडू बॅटच्या मध्यभागी नीट न लागल्यामुळे तो लॉंग-ऑफ सीमारेषेच्या पलीकडे जाऊ शकला नाही.
हा झेल टी-२० विश्वचषकातील सर्वोत्तम झेलांपैकी एक ठरू शकतो. नेदरलँड्सचा अनुभवी क्षेत्ररक्षक रोएलॉफ वॅन डर मर्वेने चेंडूच्या दिशेने उजवीकडे धावत जाऊन हवेत झेप घेतली आणि दोन्ही हातांनी चेंडू घट्ट पकडला. जमिनीवर आदळल्यानंतरही चेंडू त्याच्या पूर्ण नियंत्रणात होता. झेल पूर्ण केल्यानंतर त्याने मोठ्या आत्मविश्वासाने चेंडू हवेत उडवून प्रेक्षकांकडे पाहिले आणि 'अशा प्रकारे क्षेत्ररक्षण केले जाते' असे जणू आपल्या कृतीतून सुचवले.
तिलक वर्माने २७ चेंडूत ३१ धावा केल्या. आपल्या या खेळीत त्याने ३ चौकार आणि १ षटकार लगावला. त्याच्या जाण्याने भारतीय संघाला बसलेला हा मोठा धक्का आहे, कारण तो सूर्यकुमार यादवसोबत भागीदारी रचत होता.
नेदरलँड्सच्या धक्क्यातून सावरत भारतीय संघाने आपल्या डावाची गती कायम राखण्याचा प्रयत्न केला. पॉवरप्लेची सहा षटके संपल्यानंतर भारताने २ गड्यांच्या मोबदल्यात ५१ धावा फलकावर लावल्या. सुरुवातीला दोन मोठे धक्के बसल्यानंतर सूर्यकुमार यादव आणि तिलक वर्मा या जोडीने सावध पवित्रा घेतला.
नेदरलँड्सचा वेगवान गोलंदाज काईल क्लाईनने आपल्या पहिल्या षटकात ७ धावा दिल्या.
५.१ षटक (चौकार!) : काईल क्लाईनने टाकलेला पहिलाच चेंडू ऑफ-स्टंपच्या बाहेर होता. सूर्यकुमार यादवने या संधीचा फायदा घेत एक नजाकतदार 'ड्राइव्ह' मारला. चेंडू इतक्या वेगाने सीमारेषेबाहेर गेला की क्षेत्ररक्षकाला त्याला रोखण्याची कोणतीही संधी मिळाली नाही.
५.२ षटक (१ धाव) : लेग-स्टंपच्या रेषेत असलेला चेंडू सूर्याने चतुराईने 'डीप स्क्वेअर लेग'च्या दिशेला वळवून एक धाव घेतली.
५.३ षटक (१ धाव) : तिलक वर्मासाठी टाकलेला हा अखूड टप्प्याचा चेंडू होता. तिलकने तो जोरात ओढण्याचा (Pull) प्रयत्न केला, पण चेंडू बॅटच्या वरच्या बाजूला लागला. सुदैवाने चेंडू क्षेत्ररक्षकाच्या वरून गेल्यामुळे त्याला एक धाव मिळाली.
५.४ आणि ५.५ षटक (निर्धाव) : या दोन्ही चेंडूंवर काईल क्लाईनने सूर्याला जखडून ठेवले. एका चेंडूवर सूर्याचा 'लीडिंग एज' लागून चेंडू पॉइंटच्या दिशेला गेला, तर दुसऱ्या चेंडूवर त्याने सावधपणे तो मिड-ऑनला ढकलला.
५.६ षटक (१ धाव) : षटकाच्या शेवटच्या चेंडूवर सूर्याने धाव घेत स्ट्राईक स्वतःकडे राखली.
नेदरलँड्सच्या आर्यन दत्तने भारतीय फलंदाजीला खिंडार पाडले. त्याने अभिषेक शर्मानंतर फॉर्मात असलेल्या इशान किशनचाही त्रिफळा उडवला. ज्यानंतर भारताची अवस्था बिकट झाली.
सामन्याच्या ४.२ षटकांत आर्यन दत्तने भारताला दुसरा मोठा धक्का दिला. इशान किशन १८ धावा (७ चेंडू, २ चौकार, १ षटकार) काढून बाद झाला. इशानच्या विकेटमध्ये नशिबाची साथ नेदरलँड्सला मिळाली असली, तरी आर्यन दत्तच्या भेदक गोलंदाजीचे कौतुक होत आहे.
आर्यन दत्तने चेंडूची लांबी थोडी आखूड ठेवली होती, जो लेग स्टंपच्या दिशेने सरकत होता. इशानने तो चेंडू 'बॅकवर्ड स्क्वेअर लेग'च्या दिशेने फिरवण्याचा प्रयत्न केला, परंतु त्याचा अंदाज चुकला. चेंडू आधी इशानच्या मांडणीवर आदळला आणि हवेत उडाला. त्यानंतर तो त्याच्या कोपरला लागून थेट यष्ट्यांवर जाऊन पडला. चेंडू यष्ट्यांना लागण्यापूर्वी इशानने बॅटने तो अडवण्याचा प्रयत्न केला, पण तोपर्यंत चेंडूने बेल्स उडवल्या होत्या.
नेदरलँड्ससाठी ही स्वप्नवत सुरुवात ठरली. आर्यन दत्तने भारताच्या दोन्ही स्फोटक सलामीवीरांना (अभिषेक शर्मा आणि इशान किशन) पॉवरप्ले संपण्यापूर्वीच तंबूत धाडले. अभिषेक शर्मा शून्यावर बाद झाल्यानंतर इशान किशनने काही आक्रमक फटके खेळून धावगती राखण्याचा प्रयत्न केला होता, मात्र तो ही फार काळ टिकू शकला नाही.
आर्यन दत्तने अभिषेक शर्माचा त्रिफळा उडवला... सलग तिसऱ्यांदा शून्यावर बाद... जर्सीचा क्रमांक बदलूनही अभिषेकचे नशीब बदलले नाही. आर्यन दत्त आणि त्याच्या सहकाऱ्यांचा आनंद गगनात मावेनासा झाला. जगातील 'नंबर १' फलंदाजासाठी विश्वचषकाची ही सुरुवात अत्यंत निराशाजनक ठरली आहे. आपल्या पहिल्याच टी-२० विश्वचषकात त्याला अद्याप एकही धाव काढता आलेली नाही. डोळे मिटून आणि मान खाली घालून तो अत्यंत हताशपणे मैदानाबाहेर परतला.
आर्यनने हा चेंडू वेगाने टाकला होता, जो खेळपट्टीवर पडल्यानंतर वेगाने आत आला. अभिषेकला वाटले की चेंडूची लांबी 'पुल' शॉट खेळण्यासाठी पुरेशी आहे, परंतु चेंडू बॅटच्या खालून सटकला आणि थेट यष्ट्यांवर जाऊन आदळला.
अभिषेक शर्मा: त्रि. धावबाद (गो. आर्यन दत्त) ० (३ चेंडू)
भारत : इशान किशन (यष्टीरक्षक), अभिषेक शर्मा, तिलक वर्मा, सूर्यकुमार यादव (कर्णधार), हार्दिक पंड्या, शिवम दुबे, रिंकू सिंह, वॉशिंग्टन सुंदर, अर्शदीप सिंग, वरुण चक्रवर्ती, जसप्रीत बुमराह.
नेदरलँड्स : मायकेल लेविट, मॅक्स ओ'डॉड, बास डी लेयड, कॉलिन अॅकरमन, स्कॉट एडवर्ड्स (यष्टीरक्षक/कर्णधार), जॅक लियोन-कॅचेट, नोआ क्रूस, रोएलॉफ व्हॅन डेर मेरवे, लोगान व्हॅन बीक, आर्यन दत्त, काइल क्लेन.
भारताने नेदरलँड्सविरुद्ध टॉस जिंकून फलंदाजीचा निर्णय घेतला. टीम इंडियाचा कर्णधार सूर्यकुमार यादवने प्लेइंग इलेव्हनमध्ये दोन बदलांची घोषणा केली. कुलदीप यादवच्या जागी अर्शदीप सिंग परतला आहे. या सामन्यासाठी अक्षर पटेलला विश्रांती देण्यात आली आहे आणि या विश्वचषकात पहिल्यांदाच त्याच्या जागी वॉशिंग्टन सुंदरला संधी मिळाली आहे.
