ग्वादालाहारा (मेक्सिको) : फिफा विश्वचषक २०२६ च्या स्पर्धेत नेदरलँड्सचा फुटबॉल संघ पुन्हा एकदा भूतकाळातील पराभवाच्या कटू आठवणींच्या चक्रव्यूहात अडकल्याचे पाहायला मिळाले. बाद फेरीतील (राउंड ऑफ ३२) अत्यंत चुरशीच्या सामन्यात मोरोक्कोने बलाढ्य अशा नेदरलँड्सला पेनल्टी शूटआऊटमध्ये पराभवाचा धक्का दिला.
विश्वचषकाच्या इतिहासात पेनल्टी शूटआऊटमध्ये पराभूत होण्याची डच संघाची ही चौथी वेळ ठरली आहे. या नाट्यमय पराभवासोबतच नेदरलँड्सचे विश्वचषकातील आव्हान संपुष्टात आले असून, मोरोक्कोने दिमाखात उप-पूर्वउपांत्य फेरीत (राउंड ऑफ १६) प्रवेश केला आहे.
या ऐतिहासिक विजयासह मोरोक्कोचा संघ आता शनिवारी ह्युस्टन येथे होणाऱ्या बाद फेरीच्या लढतीत कॅनडाचा सामना करेल.
सामन्याच्या निर्धारित आणि अतिरिक्त वेळेत दोन्ही संघ १-१ अशा बरोबरीत होते. त्यानंतर झालेल्या पेनल्टी शूटआऊटमध्ये नेदरलँड्सची कामगिरी अत्यंत निराशाजनक झाली. पाचपैकी तब्बल तीन पेनल्टी किक्सवर डच खेळाडू गोल करण्यात अपयशी ठरले. जास्टिन क्लायव्हर्ट, क्विंटन टिंबर आणि क्रायसेन्सिओ समरव्हिल या तिघांचेही प्रयत्न निष्फळ ठरले. दुसरीकडे, मोरोक्कोने तब्बल दोन तास चाललेल्या या अटीतटीच्या लढतीनंतर विजयश्री खेचून आणली.
या अत्यंत आक्रमक आणि काहीशा वादळी ठरलेल्या सामन्यात दोन्ही बाजूंच्या खेळाडूंनी एकमेकांवर जोरदार चढाया केल्या. यादरम्यान ब्राझीलचे रेफरी विल्टन सॅम्पायो यांच्या संयमाची मोठी परीक्षा पाहायला मिळाली.
मोरोक्कोने सामन्यात गोल करण्याच्या अनेक चांगल्या संधी निर्माण केल्या होत्या. सामन्याच्या २० व्या मिनिटाला अश्रफ हकिमीच्या कॉर्नरवर नील एल आयनाओईने मारलेला हेडर नेदरलँड्सचा गोलरक्षक बार्ट व्हेलब्रुनने आपल्या उत्कृष्ट रिफ्लेक्सेसच्या जोरावर अडवला. त्यानंतर लगेचच हकिमीचा एक वेगवान फटकाही त्याने हवेत उडी मारत गोलपोस्टच्या वरून बाहेर काढला.
सामन्यादरम्यान नेदरलँड्सचा बचावपटू जॅन पॉल वॅन हेके याने मोरोक्कोचा स्ट्रायकर इस्माईल सैबारी याला मैदानावर ढकलल्याने दोन्ही संघांतील खेळाडू एकमेकांना भिडले.
यानंतर मोरोक्कोच्या खेळाडूंनी वॅन हेके याच्याविरुद्ध आक्रमक पवित्रा घेतला, ज्यामध्ये एका धडकेदरम्यान वॅन हेकेच्या कपाळातून रक्तस्त्रावही झाला. पूर्वार्धात मोरोक्कोच्या अभेद्य बचावासमोर नेदरलँड्सला गोल करण्याच्या फारशा संधी मिळाल्या नाहीत.
डच फॉरवर्ड ब्रायन ब्रॉबी याला मोरोक्कोच्या बचावपटूंनी पूर्णपणे जखडून ठेवले, ज्यामुळे त्याला एकही शॉट मारता आला नाही. नेदरलँड्सच्या बाजूने केवळ उजव्या फळीतील क्रायसेन्सिओ समरव्हिल यानेच काही आक्रमक चाली रचून सामन्यात जीव आणण्याचा प्रयत्न केला.
सामन्याच्या पूर्वार्धात मोरोक्कोने गोल करण्याच्या उत्कृष्ट संधी निर्माण केल्या होत्या. मोरोक्कोच्या अयुब बुआदीने मारलेला हेडर आणि नील एल आयनाउईचा जोरदार प्रहार नेदरलँड्सचा गोलरक्षक बार्ट व्हर्ब्रूगेन याने अत्यंत शिताफीने अडवत संघाचे संकट टाळले.
दुसरीकडे, नेदरलँड्सच्या मिकी वॅन डी व्हेनने दूरवरून मारलेला एक वेगवान शॉट मोरोक्कोचा गोलरक्षक यासिन बोनो याने सहजपणे परतवून लावला. मोरोक्कोचा स्टार खेळाडू अश्रफ हकिमी याच्या एका प्रहाराला गोलपोस्टच्या वरच्या क्रॉसबारने रोखले. डच बचावफळी मोरोक्कोच्या आक्रमणासमोर चाचपडत असताना, प्रशिक्षक रोनाल्ड कोमन यांनी अनुभवी वोउट वेघोर्स्टला मैदानात उतरवून आक्रमणाला धार दिली.
या संपूर्ण सामन्यादरम्यान मोरोक्कोला स्टेडियममध्ये उपस्थित प्रेक्षकांचा मोठा पाठिंबा मिळाला. मेक्सिकन पाठीराख्यांनी मोरोक्कोला उघड पाठिंबा देत २०१४ च्या विश्वचषकातील नेदरलँड्सविरुद्धच्या वादाची आठवण करून देणाऱ्या “नो एरा पेनाल” (ती पेनल्टी नव्हती) अशा घोषणांनी मैदान दणाणून सोडले.
सामन्याच्या ७२व्या मिनिटाला अखेर नेदरलँड्सला कोंडी फोडण्यात यश आले. ७२व्या मिनिटाला मैदानात आलेल्या ३३ वर्षीय वोउट वेघोर्स्टने आपल्या शारीरिक क्षमतेचा वापर करत मोरोक्कोच्या बचावाला खिंडार पाडले. वेघोर्स्टने दिलेल्या पासवर समरव्हिलने चेंडू पुढे सरकवला, ज्याचा अचूक फायदा घेत कोडी गॅक्पो याने मोरोक्कोचा गोलरक्षक बोनो याला चकवून नेदरलँड्ससाठी पहिला गोल नोंदवला.
गोल केल्यानंतर गॅक्पो अत्यंत भावूक झालेला पाहायला मिळाला. सामन्याच्या काही दिवसांपूर्वीच गॅक्पो आणि त्याच्या पत्नीने त्यांच्या बाळाला गमावले होते. या वैयक्तिक दुःखानंतरही मैदानात उतरलेल्या गॅक्पोला गोल करताच अश्रू अनावर झाले. या भावनिक क्षणानंतर सहकाऱ्यांनी त्याला मिठी मारत धीर दिला. या गोलनंतर नेदरलँड्सचा विजय सुकर वाटत होता. तसेच कर्णधार व्हर्जिल वॅन डाएक यानेही मोरोक्कोचे अनेक प्रयत्न हाणून पाडले.
पराभवाच्या छायेत असलेल्या मोरोक्कोने ८०व्या मिनिटाला संघात काही बदल केले. सुरुवातीला डच बचावफळीने त्यांना रोखून धरले होते. सामना नेदरलँड्सच्या खिशात जमा होणार असे वाटत असतानाच, स्टॉपेज टाईममध्ये मोरोक्कोच्या चेम्सडाइन ताल्बीने डाव्या बाजूने एक सुरेख क्रॉस दिला. या चेंडूवर पुढे सरसावलेल्या इसा दिओपने हवेत उडी घेत अप्रतिम हेडरद्वारे गोल केला आणि सामन्यात १-१ अशी बरोबरी साधत सामना अतिरिक्त वेळेत खेचला.
या गोलबद्दल डच कर्णधार व्हर्जिल वॅन डाएक म्हणाला, "आमची रणनीती योग्य चालली होती, मात्र स्टॉपेज टाईममध्ये आमच्यावर दडपण आले आणि सामना पेनल्टी शूटआऊटमध्ये गेला, जिथे आमचे नशीब खराब होते. आता चुकांवर चर्चा करून उपयोग नाही." अतिरिक्त वेळेत दोन्ही संघांनी गोल करण्याचे आटोकाट प्रयत्न केले. प्रीमियर लीग मधील सर्वात वेगवान खेळाडू मानल्या जाणाऱ्या मिकी वॅन डी व्हेनने अप्रतिम कामगिरी करत मोरोक्कोचे हल्ले परतवून लावले.
सामन्याचा निकाल लावण्यासाठी शेवटी पेनल्टी शूटआऊटचा अवलंब करण्यात आला. नेदरलँड्सने टॉस जिंकून आपल्या चाहत्यांसमोर पहिली पेनल्टी मारण्याचा निर्णय घेतला. यानंतर तेन कूपमेनर्सने आत्मविश्वासाने पहिला गोल करत नेदरलँड्सला १-० अशी आघाडी मिळवून दिली. पाठोपाठ मोरोक्कोच्या आयनाउईने मारलेला शॉट गोलपोस्टच्या वरून गेल्याने डच संघाचे पारडे जड झाले.
परंतु, ही आघाडी नेदरलँड्सला टिकवता आली नाही. जास्टिन क्लायव्हर्टचा शॉट थेट क्रॉसबारला लागला. त्यानंतर मोरोक्कोच्या सुफियान राहिमीने मारलेला शॉट गोलरक्षक व्हर्ब्रूगेनने अडवला खरा, पण चेंडू त्याच्या अंगाला लागून दुर्दैवाने गोललाईनच्या आत गेला. यानंतर वेघोर्स्टने नेदरलँड्ससाठी गोल केला, तर ताल्बीने मोरोक्कोला २-२ अशा बरोबरीत आणले.
पुढच्या फेरीत डच संघाच्या क्विंटन टिंबरने मारलेला शॉट गोलपोस्टच्या बाहेर गेला, पण मोरोक्कोच्या अश्रफ हकिमीचा शॉटही क्रॉसबारला लागल्याने सामना पुन्हा बरोबरीत राहिला. चार पेनाल्टीनंतर स्कोअर २-२ असा असताना, क्रायसेन्सिओ समरव्हिलचा संथ शॉट मोरोक्कोचा गोलरक्षक बोनोने सहज अडवला.
शेवटी, मोरोक्कोच्या इस्माईल सैबारीवर विजयाची भिस्त होती. सैबारीने कोणतीही चूक न करता चेंडू थेट गोलपोस्टच्या कोपऱ्यात धाडला. या गोलसोबतच मोरोक्कोच्या खेळाडूंनी आणि चाहत्यांनी मैदानात एकच जल्लोष केला आणि संघाने दिमाखात पुढच्या फेरीत प्रवेश केला.
फिफा विश्वचषकाच्या इतिहासात पेनल्टी शूटआऊटमध्ये नेदरलँड्सचा पराभव होण्याची ही चौथी वेळ आहे. यापूर्वी २०२२ च्या उपांत्यपूर्व फेरीत आणि २०१४ च्या उपांत्य फेरीत अर्जेंटिनाकडून, तर १९९८ च्या उपांत्य फेरीत ब्राझीलकडून (२-४) नेदरलँड्सला अशाच प्रकारे पराभवाचा सामना करावा लागला होता.
