Jagannath temple secret ritual banakalagi darshan closed four hours devotees
पुढारी ऑनलाईन :
ओडिशातील पुरी येथे असलेले जगन्नाथ मंदिर आज 5 मार्च रोजी ‘बनकलगी’ नावाच्या एका विशेष आणि गूढ धार्मिक विधीसाठी चार तास बंद राहणार आहे. मंदिर प्रशासनानुसार, सायंकाळी 6 ते रात्री 10 वाजेपर्यंत भाविकांना दर्शनासाठी प्रवेश दिला जाणार नाही. बनकलगी या विधीला ‘श्रीमुख शृंगार’ असेही म्हटले जाते.
ओडिशातील पुरी येथील भगवान जगन्नाथ मंदिरात आज गुरुवारी एका खास आणि रहस्यमय धार्मिक परंपरेमुळे भाविकांसाठी कपाट 4 तास बंद ठेवण्यात येणार आहेत. या काळात मंदिरात ‘बनकलगी’ हा अत्यंत महत्त्वाचा आणि गुप्त विधी पार पडतो. हा विधी पाहण्याची किंवा त्यात सहभागी होण्याची परवानगी सर्वसामान्य भाविकांना नसते.
माहितीनुसार, बनकलगी ही मंदिरातील सर्वात गूढ आणि पारंपरिक विधींमधील एक मानली जाते. या विधीमध्ये भगवान जगन्नाथ, भगवान बलभद्र आणि देवी सुभद्रा यांच्या मूर्तींच्या मुखमंडलावर विशेष शृंगार केला जातो. नैसर्गिक रंगांचा वापर करून त्यांच्या चेहऱ्यावर लेपन केले जाते, ज्यामुळे त्यांची दिव्यता आणि सौंदर्य अधिक खुलून दिसते.
या विधीची खास बाब म्हणजे तो पूर्णपणे गोपनीय पद्धतीने पार पडतो. मंदिराचे कपाट बंद करण्यात येतात आणि केवळ निवडक सेवायतांनाच यामध्ये सहभागी होता येते. परंपरेनुसार, दत्त महापात्र वर्गातील सेवायतच हा विधी पार पाडतात. ही परंपरा शेकडो वर्षांपासून चालत आलेली असून अत्यंत श्रद्धा आणि शिस्तीत पाळली जाते.
कस्तुरी आणि कपूरचा होतो वापर
बनकलगी दरम्यान वापरले जाणारे रंग पूर्णतः नैसर्गिक असतात. यामध्ये औषधी वनस्पतींपासून तयार केलेले रंग, कस्तुरी (मस्क) आणि कपूर (कर्पूर) यांचा समावेश असतो. या घटकांपासून तयार केलेला लेप भगवानांच्या मुखावर लावला जातो, ज्याला अत्यंत पवित्र आणि धार्मिक महत्त्व आहे. मान्यतेनुसार, या प्रक्रियेमुळे सौंदर्यासोबतच दिव्य ऊर्जेतही वाढ होते.
या विधीमुळे मंदिरात चार तास कोणत्याही भाविकाला प्रवेश दिला जात नाही. त्यामुळेच हा विधी रहस्यमय मानला जातो, कारण सर्वसामान्य लोकांना तो प्रत्यक्ष पाहता येत नाही. तरीही भाविकांच्या मनात या परंपरेबद्दल मोठी श्रद्धा आणि कुतूहल कायम आहे.
तीन सेवायतांना कारणे दाखवा नोटीस
दरम्यान, मंदिर प्रशासनाने शिस्तभंगाबाबत कठोर भूमिका घेतली आहे. श्री जगन्नाथ मंदिर प्रशासन (SJTA) चे मुख्य प्रशासक अरबिंद पाधी यांनी तीन सेवायतांना कारणे दाखवा नोटीस बजावली आहे. संबंधित सेवायतांवर अलीकडील एका विधीत विलंब करणे, ड्युटीवर असलेल्या अधिकाऱ्यांशी गैरवर्तन करणे आणि मंदिराच्या शिस्तीचे उल्लंघन केल्याचा आरोप आहे.
