Garuda Purana death rituals
नवी दिल्ली: गरुड पुराणात मृत्यूनंतरच्या प्रवासाचे सविस्तर वर्णन केले आहे. आज अनेक लोकांना गरुड पुराणातील रहस्यांची माहिती नाही. एखाद्या व्यक्तीच्या मृत्यूनंतर विहित पद्धतीनुसार अंत्यसंस्कार केले जातात; यामुळे मृत आत्म्याला शांती मिळते. मृत व्यक्तीच्या पायाचे अंगठे दोऱ्याने बांधण्याची प्रथा प्रचलित आहे. पण असे का केले जाते, हे तुम्हाला माहीत आहे का?
गरुड पुराणानुसार, जेव्हा एखादी व्यक्ती प्राण सोडते, तेव्हा तिचे दोन्ही पायांचे अंगठे एकमेकांना बांधले जातात. आत्मा पुन्हा शरीरात प्रवेश करू नये, यासाठी असे केले जाते. अशी श्रद्धा आहे की मृत्यूनंतरही आत्म्याचा शरीराशी असलेला मोह कायम असतो आणि तो शरीरात परतण्याचा प्रयत्न करतो.
ही प्रथा शरीराला स्थिर ठेवण्यासही मदत करते. शिवाय, आत्मा निघून गेल्यावर शरीर एक रिकामे पात्र बनते, ज्यामुळे नकारात्मक शक्तींचा त्यात प्रवेश होण्याची शक्यता असते. अंगठे बांधल्याने शरीरातील सूक्ष्म ऊर्जेचे मार्ग बंद होतात, ज्यामुळे कोणतीही बाह्य शक्ती त्या शरीराचा वापर करू शकत नाही.
प्राण शरीरातून बाहेर पडताच मृतदेह जमिनीवर ठेवला जातो. मृत व्यक्तीचे डोके दक्षिणेकडे ठेवले जाते, कारण ही दिशा मृत्यूची देवता 'यम' यांच्याशी संबंधित मानली जाते. आत्म्याच्या शांतीसाठी तोंडात गंगाजल, तुळशीचे पान आणि सोन्याचा तुकडा ठेवला जातो. त्यानंतर, मृतदेहाला स्नान घालून नवीन वस्त्रे परिधान केली जातात. जर एखाद्या विवाहित स्त्रीचा मृत्यू झाला असेल, तर तिला पारंपरिक सौभाग्याच्या शृंगारासह अंतिम निरोप दिला जातो.
यानंतर, बांबू आणि कुश गवत वापरून मृत व्यक्तीसाठी तिरडी तयार केली जाते. त्यावर मृतदेह ठेवून तो काळजीपूर्वक कफनाने (पांढऱ्या वस्त्राने) झाकला जातो. प्रवासादरम्यान मृतदेह सुरक्षित राहावा यासाठी सुती दोऱ्यांनी तो तिरडीसोबत बांधला जातो; त्यानंतर अंत्ययात्रा काढली जाते आणि विहित विधींनुसार अंत्यसंस्कार केले जातात.
