

LPG Connection PNG New Rules: घरात स्वयंपाकासाठी LPG सिलिंडर वापरत असाल, तर ही बातमी तुमच्यासाठी महत्त्वाची आहे. केंद्र सरकार आता घरांमध्ये पाइपद्वारे नैसर्गिक वायू म्हणजेच PNGचा (Piped Natural Gas) वापर वाढवण्याच्या दिशेने मोठे पाऊल उचलत आहे. ज्या भागांमध्ये PNG पाइपलाइनची सुविधा उपलब्ध आहे, तेथील घरांना टप्प्याटप्प्याने पाइपद्वारे गॅस जोडणी देण्याची योजना सरकारने पुढे आणली आहे.
यासाठी राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांना जिल्हास्तरावर नोडल अधिकारी नियुक्त करण्यास सांगण्यात आले आहे. हे अधिकारी गॅस वितरण कंपन्या आणि पेट्रोलियम कंपन्यांशी समन्वय साधून पात्र घरांना PNG जोडणी मिळवून देण्यासाठी काम करतील.
सरकारच्या नव्या योजनेनुसार, ज्या भागात PNG सुविधा उपलब्ध आहे, तेथे भविष्यात LPG आणि PNG हे दोन्ही कनेक्शन एकाचवेळी ठेवण्यावर निर्बंध येऊ शकतात. अशा भागांतील ग्राहकांना PNG कनेक्शन घेण्यासाठी नोटीस दिली जाऊ शकते.
नोटीस मिळाल्यानंतरही पात्र ग्राहकांनी PNG कनेक्शनसाठी अर्ज केला नाही, तर त्यांच्या LPG पुरवठ्यावर परिणाम होऊ शकतो किंवा पुरवठा बंद करण्याची कारवाई केली जाऊ शकते, अशी तरतूद नव्या नियमात करण्यात आली आहे.
मात्र, हा बदल सर्वच LPG ग्राहकांसाठी एकाचवेळी लागू होईल असे नाही. मुख्यतः ज्या भागांमध्ये PNG पाइपलाइनची सुविधा प्रत्यक्ष उपलब्ध आहे, तेथील ग्राहकांवर या नियमांचा परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
PNG चा विस्तार वेगाने करण्यासाठी प्रत्येक भौगोलिक क्षेत्रात PNG समन्वय समिती (PCC) स्थापन करण्यात येणार आहे.
या समितीची प्रमुख कामे अशी असतील—
PNG सुविधा असलेल्या परिसरातील घरे आणि गृहनिर्माण सोसायट्यांची ओळख करणे
पात्र ग्राहकांना नोटीस देणे
PNG कनेक्शनबाबत जनजागृती करणे
नागरिकांसाठी कनेक्शन कॅम्प आयोजित करणे
गॅस कंपन्या आणि स्थानिक प्रशासन यांच्यात समन्वय साधणे
सरकारने राज्य सरकारांना या कामाला प्राधान्य देण्याच्या सूचना दिल्या आहेत.
भारत आपल्या घरगुती LPG गरजेचा मोठा भाग आयातीद्वारे पूर्ण करतो. परदेशातून येणाऱ्या LPG पुरवठ्यावर आंतरराष्ट्रीय परिस्थिती आणि समुद्री वाहतुकीतील अडथळ्यांचा परिणाम होऊ शकतो. यावर्षी पश्चिम आशियातील तणावाच्या काळात LPG पुरवठ्यावरही परिणाम झाला होता. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय संकट, युद्धजन्य परिस्थिती किंवा समुद्री वाहतुकीत अडथळे निर्माण झाले तरी घरगुती गॅस पुरवठा अधिक स्थिर ठेवण्यास मदत होईल, असा सरकारचा विचार आहे.
PNG चा वापर वाढवण्यासाठी केंद्र सरकारने नैसर्गिक वायू आणि पेट्रोलियम उत्पादनांच्या वितरणासंदर्भातील 2026 च्या आदेशांनुसार तसेच आवश्यक वस्तू कायदा, 1955 अंतर्गत LPG नियंत्रणाशी संबंधित तरतुदींमध्ये बदल करण्याची प्रक्रिया सुरू केली आहे.
या माध्यमातून पाइपलाइन टाकणे, गॅस वितरण व्यवस्था उभारणे, तिचे संचालन आणि विस्तार यांना गती देण्याचा सरकारचा उद्देश आहे.
सध्या सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे, घाबरून जाण्याची गरज नाही. प्रत्येक घरातील LPG कनेक्शन तात्काळ बंद होणार नाही.
तुमच्या परिसरात PNG सुविधा उपलब्ध आहे का, याची माहिती घ्या. स्थानिक प्रशासन, गॅस वितरण कंपनी किंवा LPG पुरवठादाराकडून सूचना आल्यास त्यातील अटी काळजीपूर्वक तपासा.
सरकारचा मुख्य उद्देश घरांमध्ये PNG चा वापर वाढवणे आणि LPG वर असलेले अवलंबित्व कमी करणे हा आहे. मात्र, ज्या भागात PNG नेटवर्क उपलब्ध आहे, तेथील LPG ग्राहकांसाठी पुढील काळात कनेक्शन आणि पुरवठ्याच्या नियमांमध्ये महत्त्वाचे बदल होऊ शकतात.