Manoj Bajpayee Bal Thackeray: बॉलिवूडमध्ये काही भूमिका अशा असतात की त्या कलाकाराच्या नावापेक्षा मोठ्या ठरतात. अभिनेता मनोज बाजपेयी यांच्यासाठी 'सत्या' चित्रपटातील 'भिकू म्हात्रे' ही भूमिका अनेकांच्या आजच्या लक्षात आहे. 1998 मध्ये प्रदर्शित झालेल्या या चित्रपटाने मनोज बाजपेयी यांना रातोरात स्टार बनवलं आणि आजही त्यांच्या कारकिर्दीतील सर्वात गाजलेल्या भूमिकांपैकी एक मानली जाते.
आता अनेक वर्षांनंतर मनोज बाजपेयी यांनी या भूमिकेशी संबंधित एक रंजक आठवण सांगितली आहे. त्यांनी खुलासा केला की, 'भिकू म्हात्रे'ची भूमिका त्यांनी इतक्या प्रभावीपणे साकारली होती की अनेकांना ते खरोखरच महाराष्ट्रातील आहेत असे वाटू लागले होते. विशेष म्हणजे, शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकरे यांनाही सुरुवातीला तसाच समज झाला होता.
एका मुलाखतीत बोलताना मनोज बाजपेयी यांनी सांगितले की, बाळासाहेब ठाकरे यांनी त्यांना भेटीसाठी बोलावले होते. त्या भेटीत त्यांनी मनोज यांचा विशेष सन्मान केला. मात्र, मनोज हे महाराष्ट्रातील नसून बिहारमधील आहेत, हे समजल्यावर बाळासाहेब आश्चर्यचकित झाले. त्यांनी मनोज यांना मराठी भाषा शिकण्याचा सल्लाही दिला होता. या भेटीची आठवण सांगताना मनोज यांनी बाळासाहेबांनी दिलेल्या आशीर्वादांचाही उल्लेख केला.
'सत्या' चित्रपटाबद्दल बोलताना मनोज बाजपेयी यांनी हा चित्रपट त्यांच्या आयुष्यातील 'गेम चेंजर' ठरल्याचे म्हटले. या चित्रपटामुळे केवळ त्यांची कारकीर्दच बदलली नाही, तर हिंदी चित्रपटसृष्टीत अभिनयाची शैलीही बदलली. चित्रपटाच्या यशानंतर त्यांना मोठ्या भूमिका आणि प्रतिष्ठा मिळू लागली.
मनोज यांनी 'भिकू म्हात्रे'च्या लूकबाबतही एक खास किस्सा सांगितला. चित्रपटासाठी त्यांना कपड्यांच्या खरेदीसाठी 25 हजार रुपयांचे बजेट देण्यात आले होते. त्या काळात कलाकारांचे कपडे बहुतांश वेळा कॉस्टयूम विभाग निवडत असे. मात्र, मनोज यांनी स्वतःच भिकू म्हात्रे कसा दिसायला हवा, याची कल्पना मनात तयार केली होती.
त्यासाठी ते मुंबईतील हिल रोड परिसरात जाऊन विविध प्रकारचे कपडे, फॅब्रिक आणि डिझाइन्स शोधत असत. चित्रपटात दिसणारे शर्ट, जीन्स आणि बनियन यांसारख्या अनेक वस्तू त्यांनी स्वतः निवडल्या होत्या. भिकू म्हात्रेच्या व्यक्तिरेखेची खरी ओळख त्याच्या वेशभूषेतूनही दिसली पाहिजे, असा त्यांचा आग्रह होता.
आजही 'सत्या' आणि 'भिकू म्हात्रे'चा उल्लेख झाला की मनोज बाजपेयी यांचे नाव प्रथम घेतले जाते. जवळपास तीन दशकांनंतरही ही भूमिका प्रेक्षकांच्या मनात तितकीच जिवंत आहे. आणि आता बाळासाहेब ठाकरे यांच्याशी जोडलेला हा किस्सा समोर आल्यानंतर त्या भूमिकेचा प्रभाव किती खोलवर झाला होता, याची पुन्हा एकदा चर्चा रंगू लागली आहे.