पुणे: पुणे-नाशिक महामार्गावरून प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांसाठी एक अत्यंत दिलासादायक बातमी आहे. या महामार्गावरील टोल संकलनाची पद्धत आता पूर्णपणे बदलणार असून, ऑगस्ट महिन्यापासून प्रवाशांना टोल नाक्यावर रांगेत उभे राहण्याची गरज भासणार नाही. जुन्नरजवळील चाळकवाडी आणि संगमनेर तालुक्यातील हिवरगाव पावसा या दोन टोल नाक्यांवर मल्टी-लेन फ्री फ्लो ही बॅरियर-लेस टोलिंग यंत्रणा कार्यान्वित केली जाणार आहे.
केंद्र सरकार देशभरातील महामार्गांचे आधुनिकीकरण करत असून, त्याचाच एक भाग म्हणून ही यंत्रणा लागू होत आहे. याआधी नितीन गडकरी यांनी दिल्ली-एनसीआरमध्ये अशा प्रकारच्या पहिल्या यंत्रणेचे उद्घाटन केले होते. आता महाराष्ट्रातही ही क्रांती पाहायला मिळणार आहे.
या नवीन प्रणालीमध्ये टोल नाक्यांवर पारंपरिक बॅरियर्स नसतील. त्याऐवजी महामार्गावर हाय-परफॉर्मन्स आरएफआयडी रीडर्स आणि ऑटोमॅटिक नंबर प्लेट रेकग्निशन कॅमेरे बसवले जातील. हे सेन्सर्स ताशी 80 ते 100 कि.मी. वेगाने जाणाऱ्या वाहनांचे फास्टॅग आणि नंबर प्लेट अचूकपणे स्कॅन करतील. वाहन न थांबवता टोलची रक्कम थेट खात्यातून वळती होईल.
टोल नाक्यावर आता Continue Driving असे फलक पाहायला मिळतील, ज्यामुळे इंधनाची आणि वेळेची मोठी बचत होईल. भारतीय राष्ट्रीय राजमार्ग प्राधिकरणाने 1 मे रोजी गुजरातमधील चोर्यासी टोल नाक्यावर देशातील पहिली अशी यंत्रणा सुरू केली होती. आर्थिक पाहणी अहवाल 2025-26 नुसार, मार्च 2029 पर्यंत देशातील सर्व 4-लेन किंवा त्यापेक्षा मोठ्या महामार्गांवर ही बॅरियर-लेस यंत्रणा राबवण्याचे सरकारचे उद्दिष्ट आहे.
औद्योगिक आणि कृषी क्षेत्राला मोठा लाभ
पुणे-नाशिक मार्ग हा राज्यातील महत्त्वाचा औद्योगिक आणि कृषी कॉरिडॉर मानला जातो. पुणे, जुन्नर, नारायणगाव, संगमनेर आणि नाशिकदरम्यान दररोज हजारो मालवाहू आणि खासगी वाहने धावतात. या नव्या व्यवस्थेमुळे वाहतूक कोंडी फुटण्यास मदत होईल आणि लॉजिस्टिक क्षेत्राला गती मिळेल.