पणजी : पुढारी वृत्तसेवा
राज्यात कर्करोगग्रस्तांची संख्या दिवसेंदिवस वाढत आहे. गेल्या पाच वर्षात ८५४ व्यक्तींचा कर्करोगाने मृत्यू झाला असून महिन्याला सरासरी १४ महिला रुग्णांचा कर्करोगाने मृत्यू होत आहे. बांबोळी येथील गोवा वैद्यकिय महाविद्यालय व इस्पितळ (गोमेकॉ) च्या ऑन्कोलॉजी विभागाच्या प्रा. डॉ. अनुपमा बोरकर यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, बांबोळी येथील गोमेकॉच्या ऑन्कोलॉजी विभागात २०२५ मध्ये दररोज सरासरी चारपेक्षा जास्त कर्करोगाचे रुग्ण नोंद झाले आहेत.
२०२५ मध्ये गोमेकॉच्या ऑन्कोलॉजी विभागात कर्करोगाचे जवळपास १,५५० रुग्ण आढळले. यामध्ये महिलांचे प्रमाण जास्त आहे, ज्यामध्ये नोंदवलेल्या प्रकरणांपैकी जवळजवळ ५८ टक्के प्रकरणे महिलांची आणि ४२ टक्के प्रकरणे पुरुषांची आहेत.
गेल्या पाच वर्षांत ही टक्केवारी तशीच राहिली आहे, असे डॉ. अनुपमा बोरकर म्हणाल्या, कर्करोग हा जीवनशैलीचा आजार आहे. निरोगी जीवनशैलीतील बदलामुळे तो होत असल्याचे दिसून आले आहे. बऱ्याच लोकांना वाटते की मर्यादित प्रमाणात अल्कोहोल घेणे ठीक आहे, परंतु कर्करोग रोखण्यासाठी ते योग्य नाही.
तंबाखू आणि अल्कोहोल दोन्हीचे मिश्रण सर्वात वाईट आहे, असे डॉ बोरकर यांनी सांगितले. राज्यात लठ्ठपणाचे प्रमाण अभूतपूर्व दराने वाढत आहे, जे चिंताजनक आहे. त्यावर डॉ. बोरकर म्हणाल्या, स्थूलपणा हा स्तन, स्वादुपिंड आणि गर्भाशयाच्या कर्करोगांसारख्या अनेक कर्करोगांशी थेट संबंधित आहे.
त्यासोबत प्रक्रिया केलेले आणि जास्त चरबीयुक्त अन्न खाणे कमी करणे आणि भाज्या आणि फळांचे सेवन बाढवणे उचित आहे. जॉगिंग, वेगाने चालणे, सायकलिंग किंवा कोणत्याही खेळासह कोणत्याही व्यायामासाठी दररोज किमान ३० मिनिटेद्या, असे डॉ. बोरकर म्हणाल्या.
महिलांमध्ये कर्करोग रोखण्यासाठी, जागरूकता आणि तपासणी ही गुरुकिल्ली आहे, असा सल्ला त्यांनी दिला. सर्व महिलांनी त्यांच्या आरोग्याबद्दल जागरूक असले पाहिजे. त्यांनी नियमितपणे दरमहा स्वतः स्तन तपासणी आणि मॅमोग्राफ करण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे. पहिल्या टप्प्यात कर्करोगाचे निदान झाले तर उपचाराने तो बरा होऊ शकतो, असे डॉ. बोरकर यांनी सांगितले.
दिवसाला एक महिला कर्करोगग्रस्त
राज्यात २०२१ ते २०२५ या काळात १.८२५ महिलांना स्तन किंवा गर्भाशयाचे मुख किंवा बीजांडकोशाच्या (ओव्हरी) कर्करोगाचे निदान झाले आहे. याचाच अर्थ वर्षाला सरासरी ३६५, महिन्याला सरासरी ३० म्हणजेच दिवसाला सरासरी एका महिलेला कर्करोगाचे निदान झाले. या काळात ८५४ रुग्णांचा मृत्यू झाला. यात महिन्याला सरासरी १४ महिला रुग्णांचा कर्करोगाने मृत्यू झाला आहे.
घरचे पदार्थ खा, जीवनशैली सुधारा
शारीरिक हालचाली आणि व्यायामाचे प्रमाण वाढवण्यासाठी, बैठी जीवनशैली कमी करण्यासाठी आणि निरोगी आहाराच्या पर्यायांची निवड करण्यासाठी जीवनशैलीत बदल करण्याची गरज असल्याचे डॉ. बोरकर यांनी अधोरेखित केले.
एखाद्या विशिष्ट प्रदेशातील स्थानिक खाद्यपदार्थ, जे त्या भागात पिकवले जातात आणि उपलब्ध असतात, ते त्या भागातील संतुलित आहार असते. आपण घरी शिजवलेल्या निरोगी अन्नापासून अल्ट्रा-प्रोसेस्ड पॅकेज्ड अन्नाकडे जात आहोत. ते पूर्णपणे टाळून घरचे अन्न खायला हवे, असे डॉ. अनुपमा बोरकर यांनी सांगितले.