तुम्ही तुमचे घर भाड्याने देत असाल आणि भाड्याच्या मिळकतीवर कर वाचवू, असा विचार करत असाल तर आता तसे करता येणार नाही कारण ही करचोरी थांबवण्यासाठी अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी यंदाच्या अर्थसंकल्पात काही नियम बदलले आहेत. त्यानुसार आता घरमालकांना घरभाड्यातून मिळणारे उत्पन्न भाड्याचे उत्पन्न म्हणून दाखवावे लागणार आहे. आयकर कायद्यानुसार, करदात्यांनी कमावलेल्या एकूण उत्पन्नाची 5 प्रकारांत विभागणी केली आहे. यामध्ये पगारातून मिळणारे उत्पन्न, घराच्या मालमत्तेतून मिळणारे उत्पन्न, व्यवसाय किंवा व्यवसायातून मिळणारे उत्पन्न, भांडवली नफ्यापासून मिळणारे उत्पन्न आणि इतर स्रोतांमधून मिळणारे उत्पन्न यांचा समावेश आहे.
आतापर्यंत घरमालकाला ‘नफा किंवा व्यवसाय किंवा व्यवसायातून मिळणारे उत्पन्न’ या शीर्षकाखाली भाड्याचे उत्पन्न दाखविण्याचा पर्याय होता. व्यवसायातून मिळणारा नफा याचा अर्थ असा आहे की, तुम्ही कोणत्याही प्रकारच्या व्यवसायातून कमावलेला नफा या शीर्षकाखाली करपात्र (करपात्र) आहे. करपात्र रक्कम निश्चित करण्यासाठी तुम्ही एकूण उत्पन्नातून तुमचे खर्च वजा करू शकता.
आता घरमालकांना त्यांच्या घराच्या भाड्याचे उत्पन्न हे मालमत्तेतून मिळणारे उत्पन्न म्हणून दाखवावे लागणार आहे. सबब कोणत्याही व्यक्तीला त्याच्या मालमत्तेतून मिळणार्या उत्पन्नावर कर भरावा लागेल. सोप्या भाषेत सांगायचे, तर घरभाड्यातून मिळणार्या उत्पन्नावर आता कर आकारणी करण्यात येणार आहे. हा नवीन नियम 1 एप्रिल 2025 पासून लागू होईल, असे बजेटमध्ये म्हटले आहे. अर्थात, जमीनदारांना काही प्रकारची कर सूट असेल. ते मालमत्तेच्या निव्वळ मूल्यावर स्टँडर्ड डिडक्शनअंतर्गत 30 टक्के कर वाचवू शकतील. याशिवाय घरमालकांसाठी उपलब्ध असलेला आणखी एक मोठा कर बचत पर्याय म्हणजे कर्जावर आकारले जाणारे व्याज. जर तुम्ही कर्ज घेऊन मालमत्ता खरेदी केली असेल किंवा घर बांधत असाल, तर त्याची परतफेड करण्यासाठी द्याव्या लागणार्या व्याजामुळे हा कर आकारला जाणार नाही.