Gold Buying Rules India 2026: देशात सोन्याच्या खरेदी-विक्रीत पारदर्शकता आणण्यासाठी सरकार काही नियम बदलत आहे. वाढत्या फसवणुकीच्या घटनांच्या पार्श्वभूमीवर सोन्याच्या हॉलमार्किंगसंबंधी नियम अधिक कडक करण्याची तयारी सुरू आहे. या निर्णयामुळे ग्राहकांना सुरक्षित आणि शुद्ध सोने मिळावे, हा मुख्य उद्देश आहे.
नवीन नियमांनुसार, प्रत्येक सोन्याच्या दागिन्यावर 6 अंकी Hallmark Unique Identification (HUID) कोड असणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.
ग्राहकांनी खरेदी करताना हा कोड तपासणे आवश्यक आहे. हा कोड ‘BIS CARE’ अॅपच्या माध्यमातून सहज व्हेरिफाय करता येतो. यामुळे बनावट किंवा कमी दर्जाच्या सोन्याची विक्री रोखण्यास मदत होणार आहे.
हॉलमार्किंग ही सोन्याच्या शुद्धतेची खात्री देणारी प्रक्रिया आहे. भारतात ही प्रक्रिया Bureau of Indian Standards (BIS) द्वारे नियंत्रित केली जाते.
यामुळे ग्राहकांना चांगल्या दर्जाचे सोने मिळते आणि फसवणुकीपासून संरक्षण मिळते. मात्र, काही ज्वेलर्सकडून BIS चिन्हांचा गैरवापर केल्याच्या घटना समोर आल्याने सरकारला नियम अधिक कडक करावे लागले आहेत.
नव्या नियमांनुसार, एकदा वापरलेला HUID कोड पुन्हा दुसऱ्या दागिन्यासाठी वापरता येणार नाही. म्हणजेच प्रत्येक दागिन्याला स्वतंत्र आणि कायमस्वरूपी ओळख मिळेल. यामुळे सप्लाय चेनमधील पारदर्शकता वाढणार आहे.
सरकारने मोठ्या व्यवहारांवरही कडक नियम लागू केले आहेत:
₹2 लाखांपेक्षा जास्त खरेदीसाठी PAN कार्ड अनिवार्य
₹10 लाखांपेक्षा जास्त खरेदीसाठी PAN + आधार + उत्पन्नाचा पुरावा आवश्यक
₹2 लाखांपेक्षा जास्त रक्कम रोख स्वरूपात देणे बंद
या नियमांमुळे ग्राहकांना शुद्ध आणि प्रमाणित सोने मिळेल. फसवणुकीचे प्रकार कमी होतील आणि विश्वास वाढेल.
मोठ्या खरेदीसाठी अधिक कागदपत्रे द्यावी लागतील, त्यामुळे व्यवहार थोडे किचकट होऊ शकतात.
सोन्याच्या बाजारात पारदर्शकता आणि विश्वास वाढवण्यासाठी सरकारचे हे पाऊल महत्त्वाचे मानले जात आहे.
ग्राहकांनी आता अधिक जागरूक राहून HUID कोड तपासूनच खरेदी करणे गरजेचे आहे. भविष्यात या नियमांमुळे सुवर्ण बाजार अधिक सुरक्षित आणि पारदर्शक होण्याची शक्यता आहे.