चंद्रपूर : महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाच्या (एसटी) ग्रामीण भागात धावणाऱ्या अनेक बसगाड्यांची अवस्था अत्यंत दयनीय झाली असून प्रवाशांच्या सुरक्षेचा प्रश्न ऐरणीवर आला आहे. नियमित देखभाल आणि वेळेवर दुरुस्ती होत नसल्याने अनेक बसेस तांत्रिक बिघाडांनी ग्रस्त आहेत. परिणामी, ग्रामीण भागातील हजारो नागरिकांना रोज जीव धोक्यात घालून प्रवास करावा लागत असल्याची परिस्थिती निर्माण झाली आहे.
चंद्रपूर जिल्ह्यातील दुर्गम आणि ग्रामीण भागात एसटी सेवा ही नागरिकांसाठी जीवनवाहिनी मानली जाते. विद्यार्थ्यांपासून शेतकरी, कामगार, महिला आणि ज्येष्ठ नागरिकांपर्यंत मोठ्या प्रमाणावर प्रवासी एसटी सेवेवर अवलंबून आहेत. मात्र, गेल्या काही महिन्यांपासून अनेक मार्गांवर धावणाऱ्या बसगाड्यांची स्थिती चिंताजनक बनली आहे. अनेक बसेसच्या बॉडीला गंज लागलेला असून खिडक्या, दरवाजे आणि आसनांची अवस्था खराब झाली आहे. काही बसेस प्रवासादरम्यानच बंद पडत असल्याने प्रवाशांना मोठा मनस्ताप सहन करावा लागत आहे.
प्रवाशांच्या म्हणण्यानुसार, अनेक बसगाड्यांमध्ये इंजिनसंबंधी समस्या, ब्रेक यंत्रणेतील त्रुटी, आवाज करणारे सुटे भाग आणि खराब टायर अशा समस्या वारंवार उद्भवत आहेत. त्यामुळे अपघाताचा धोका वाढला असून प्रवाशांमध्ये भीतीचे वातावरण निर्माण झाले आहे. विशेषतः पावसाळ्याच्या पार्श्वभूमीवर जीर्ण बसगाड्यांमधून प्रवास करणे अधिक धोकादायक ठरत असल्याचे नागरिकांचे म्हणणे आहे.
ग्रामीण भागातील अनेक मार्गांवर बसेसची संख्या देखील अपुरी असल्याची तक्रार आहे. उपलब्ध असलेल्या बसेसवर अतिरिक्त ताण पडत असल्याने त्यांची झीज वेगाने होत आहे. परिणामी, अनेकदा बस उशिराने धावणे, मध्येच बंद पडणे किंवा फेऱ्या रद्द होणे अशा घटना घडत आहेत. याचा फटका विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावर, नोकरदारांच्या वेळापत्रकावर तसेच ग्रामीण अर्थव्यवस्थेवरही पडत आहे.
स्थानिक नागरिक आणि प्रवासी संघटनांनी एसटी प्रशासनाकडे वारंवार तक्रारी करूनही ठोस उपाययोजना होत नसल्याचा आरोप केला आहे. बसगाड्यांची नियमित तपासणी, आवश्यक दुरुस्ती आणि नव्या बसेसची उपलब्धता यासाठी तातडीने पावले उचलण्याची मागणी होत आहे.
विशेष म्हणजे, राज्य शासन आणि एसटी महामंडळ ग्रामीण भागातील सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था सक्षम करण्याचा दावा करत असताना प्रत्यक्षात अनेक मार्गांवरील बससेवा अत्यंत खराब स्थितीत असल्याचे चित्र दिसून येत आहे. त्यामुळे प्रवाशांच्या सुरक्षिततेसह सेवेच्या गुणवत्तेबाबतही गंभीर प्रश्न उपस्थित होत आहेत.
नागरिकांनी प्रशासनाला इशारा देत म्हटले आहे की, एखादी गंभीर दुर्घटना घडण्याची वाट न पाहता तातडीने उपाययोजना करण्यात याव्यात. बसगाड्यांची तांत्रिक तपासणी, आवश्यक दुरुस्ती, सुस्थितीतील वाहनांची उपलब्धता आणि नियमित देखभाल यावर भर देणे आवश्यक असल्याची मागणी जोर धरत आहे.
प्रवाशांच्या प्रमुख मागण्या
◾ग्रामीण मार्गांवरील सर्व बसगाड्यांची तातडीने तांत्रिक तपासणी करावी.
◾जीर्ण व धोकादायक बसेस सेवेतून काढून नव्या बसेस उपलब्ध करून द्याव्यात.
◾नियमित देखभाल व दुरुस्तीची प्रभावी यंत्रणा उभी करावी.
◾पावसाळ्यापूर्वी विशेष सुरक्षा तपासणी मोहीम राबवावी.
◾ग्रामीण भागातील बसफेऱ्यांची संख्या वाढवावी.
ग्रामीण भागातील नागरिकांसाठी एसटी ही केवळ वाहतुकीचे साधन नसून दैनंदिन जीवनाचा अविभाज्य भाग आहे. त्यामुळे प्रवाशांच्या सुरक्षेला प्राधान्य देत चंद्रपूर जिल्ह्यातील एसटी सेवेतील त्रुटी दूर करण्यासाठी प्रशासनाने तातडीने ठोस पावले उचलण्याची मागणी नागरिकांकडून होत आहे.
