burj khalifa windows open or not how fresh air comes inside
पुढारी ऑनलाईन : जगातील सर्वात उंच इमारतीमध्ये घर असणे ऐकायला जितके आलिशान वाटते, तितकेच तेथील दैनंदिन जीवन वेगळे असते. येथे राहणाऱ्या काही लोकांच्या मते, अपार्टमेंटच्या खिडक्या उघडता येत नाहीत. त्यामुळे घरातील हवेसाठी इमारतीच्या एअर कंडिशनिंग आणि व्हेंटिलेशन सिस्टिमवर अवलंबून राहावे लागते. पण असे का? एवढ्या उंचीवर राहणाऱ्या लोकांना ताजी हवा कशी मिळते?
बुर्ज खलिफाला जगातील सर्वात उंच इमारत असण्याचा मान मिळाला आहे. एकीकडे जगभरातून लोक ही इमारत पाहण्यासाठी येतात आणि ती एक प्रसिद्ध पर्यटनस्थळ आहे, तर दुसरीकडे बुर्ज खलिफा हे जगातील काही मोजक्या श्रीमंतांचे निवासस्थानही आहे.
828 मीटर उंच असलेल्या या इमारतीकडे बाहेरून पाहताना सर्वाधिक लक्ष तिच्या उंचीकडे आणि काचेने आच्छादलेल्या भव्य रचनेकडे जाते. अशा वेळी मनात एक प्रश्न निर्माण होतो, तो म्हणजे बुर्ज खलिफामध्ये राहणारे लोक त्यांच्या अपार्टमेंटच्या खिडक्या उघडू शकतात का?
काही माजी आणि सध्याच्या रहिवाशांनी ऑनलाइन शेअर केलेले अनुभव या प्रश्नाचे रंजक उत्तर देतात. त्यांच्या मते, अपार्टमेंटच्या खिडक्या उघडता येत नाहीत. एका रहिवाशाने रेडिटवर आपला अनुभव सांगताना लिहिले की, बुर्ज खलिफामध्ये राहत असताना खिडक्या उघडता येत नव्हत्या. त्यामुळे ताजी हवा मिळवण्यासाठी इमारतीच्या फिल्टर केलेल्या हवा प्रणालीवर अवलंबून राहावे लागत होते. आणखी एका रहिवाशानेही खिडक्या उघडता येत नसल्याचा अनुभव शेअर केला.
उद्योग क्षेत्रातील तज्ज्ञांच्या मते, इमारतीतील काचेच्या युनिट्सना सीलिंग सिलिकॉनच्या साहाय्याने सील करण्यात आले आहे. तसेच, उंचीवर हवेचा दाब वाढण्याची समस्या टाळण्यासाठी विशेष इन्सुलेटिंग ग्लास सिस्टिमचा वापर करण्यात आला आहे. यावरून या इमारतीत उघडता येणाऱ्या खिडक्यांऐवजी कायमस्वरूपी सील केलेल्या काचेच्या पॅनल्सचा वापर करण्यात आल्याचे सूचित होते.
येथे एक गोष्ट समजून घेणे महत्त्वाचे आहे. उपलब्ध अधिकृत कागदपत्रांमध्ये सुरक्षेच्या कारणास्तव प्रत्येक खिडकी उघडता येत नाही, असा कोणताही स्पष्ट नियम आढळत नाही. त्यामुळे ही बाब रहिवाशांनी सांगितलेल्या अनुभवांच्या आधारे समजून घेणे योग्य ठरेल.
बुर्ज खलिफामध्ये हवेचा प्रवाह आणि तापमान नियंत्रित ठेवण्यासाठी सामान्य घरांप्रमाणे केवळ खिडक्या उघडण्यावर अवलंबून राहिले जात नाही. या इमारतीमध्ये केंद्रीकृत कूलिंग आणि व्हेंटिलेशनची व्यवस्था आहे.
बुर्ज खलिफाच्या निवासी मार्गदर्शिकेमध्ये (रेसिडेन्शियल हँडबुक) घरांसाठी डिस्ट्रिक्ट कूलिंग सिस्टिमचा उल्लेख आहे. घरातील तापमान नियंत्रित ठेवण्यासाठी थर्मोस्टॅट्स आणि ई-होम सिस्टिमचा वापर केला जातो. तसेच, या दस्तऐवजात घरातील एअर कंडिशनिंग सिस्टिमचे फिल्टर्स आणि फॅन-कॉइल युनिट्सची नियमित देखभाल करण्याबाबतही माहिती देण्यात आली आहे.
म्हणजेच, बाहेरील गरम हवा खिडकीतून घरात येऊ देण्याऐवजी इमारतीतील यंत्रणेच्या मदतीने घरातील तापमान आणि हवेचे नियंत्रण केले जाते.
नाही. मोठ्या आणि उंच इमारतींमधील व्हेंटिलेशन सिस्टिमचे काम केवळ खोली थंड ठेवण्यापुरते मर्यादित नसते.
बुर्ज खलिफाच्या फिट-आउट डॉक्युमेंटेशनमध्ये नियंत्रित तापमानाची आणि फिल्टर केलेल्या ताज्या हवेच्या पुरवठ्याची माहिती देण्यात आली आहे. यामध्ये सेंट्रल एअर-हँडलिंग सिस्टिमच्या माध्यमातून ताजी हवा पुरवणे आणि एक्झॉस्ट सिस्टिमद्वारे घरातील हवा बाहेर सोडण्याची व्यवस्था असल्याचे नमूद करण्यात आले आहे.
म्हणजेच, खिडकी उघडून बाहेरील हवा थेट खोलीत आणण्याऐवजी इमारतीची यांत्रिक यंत्रणा हवेचा प्रवाह, कूलिंग आणि फिल्ट्रेशनची प्रक्रिया सांभाळते.
2025 मध्ये ‘द इंडियन एक्स्प्रेस’ने दुबईतील व्यावसायिक सतीश सनपाल यांच्या बुर्ज खलिफामधील निवासस्थानाविषयी वृत्त दिले होते. या वृत्तामध्ये त्यांच्या घराच्या खिडक्या उघडता येत नसल्याचा आणि ताज्या हवेबाबत त्यांनी केलेल्या टिप्पणीचा उल्लेख होता.
दुसरीकडे, बुर्ज खलिफामध्ये राहण्याचा अनुभव शेअर करणाऱ्या इतर रहिवाशांनीही ऑनलाइन चर्चांमध्ये खिडक्या उघडता येत नसल्याचे सांगितले आहे. काही लोकांना ही बाब विशेष अडचणीची वाटली नाही, तर काहींनी ताज्या हवेच्या बाबतीत ही एक कमतरता असल्याचे मत व्यक्त केले.
बुर्ज खलिफामध्ये राहण्याचा सर्वात खास अनुभव म्हणजे येथून दिसणारे बाहेरचे विहंगम दृश्य. खिडक्या उघडता येत नसल्या, तरी काचेच्या भिंतींमधून बाहेरील परिसर पाहता येतो. इमारतीच्या प्रचंड उंचीमुळे येथून दिसणारे दृश्य रहिवाशांसाठी आकर्षणाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे.
सामान्य घरामध्ये खिडकी उघडणे ही अगदी साधी गोष्ट वाटते. मात्र, शेकडो मीटर उंचीवर असलेल्या गगनचुंबी इमारतीमध्ये इमारतीचे बाह्य आवरण, हवेचा दाब, हवामान, सुरक्षितता, ऊर्जा कार्यक्षमता आणि देखभाल अशा अनेक गोष्टींचा एकत्रित विचार करावा लागतो.
खिडकी उघडून मोकळी हवा घेण्यासारखी साधी वाटणारी सुविधादेखील सामान्य घर आणि जगातील सर्वात उंच इमारतीमधील जीवनातील फरक अधोरेखित करते.
