Anirudha Sankpal
दिल्ली 'एम्स'चे (AIIMS) बालरोगतज्ज्ञ डॉ. हिमांशु भदानी यांच्या मते, १२ महिन्यांपेक्षा लहान बाळाला गाईचे दूध देणे आरोग्यासाठी योग्य नाही.
जन्मापासून ते १ वर्षापर्यंतच्या बाळाची प्रतिकारशक्ती कमकुवत असल्याने संसर्गाचा धोका जास्त असतो, म्हणून त्यांची विशेष काळजी घ्यावी लागते.
अमेरिकन अकॅडमी ऑफ पेडियाट्रिक्सनुसार, १ वर्षापेक्षा लहान बाळाला फक्त आईचे दूध किंवा आयर्नयुक्त 'इन्फंट फॉर्म्युला' (Infant Formula) दिला पाहिजे.
गाईच्या दुधात प्रोटीन आणि मिनरल्सचे प्रमाण खूप जास्त असते, जे लहान बाळांची किडनी पचवू शकत नाही आणि त्यांच्या किडनीवर ताण पडतो.
गाईच्या दुधात आयर्न, विटामिन C आणि फॅटी अॅसिड यांसारखी आवश्यक पोषक तत्त्वे लहान बाळासाठी योग्य प्रमाणात नसतात.
लहान वयात गाईचे दूध सुरू केल्यास बाळाच्या शरीरात आयर्नची कमी होऊन 'अॅनिमिया' (रक्तक्षय) होण्याचा मोठा धोका निर्माण होतो.
काही गंभीर प्रकरणांमध्ये गाईच्या दुधातील प्रोटीनमुळे बाळाच्या पोटाच्या आतील थराला सूज येऊन आंतड्यांमधून रक्तस्त्राव आणि पचनाच्या समस्या होऊ शकतात.
जन्मानंतरचे पहिले ६ महिने बाळासाठी फक्त आईचे दूध हाच सर्वोत्तम आहार आहे; आईचे दूध मिळत नसेल तरच डॉक्टरांच्या सल्ल्याने फॉर्म्युला दूध द्यावे.
सहा महिन्यांनंतर बाळाला हळूहळू उकडलेला बटाटा, गाजर, केळी, ९ महिन्यांनंतर डाळ, थोडे दही आणि बारीक चिरलेले मऊ अन्न (फिंगर फूड) द्यावे.