Namdev Gharal
हिमाचल प्रदेशातील लाहौल-स्पिती खोऱ्यात चंद्रभागा नदीच्या कुशीत वसलेले त्रिलोकनाथ मंदिर हे जगभरात आपल्या अनोख्या धार्मिक परंपरेसाठी प्रसिद्ध आहे.
हिंदू-बौद्ध धर्मसंगम: त्रिलोकनाथ मंदिरात हिंदू धर्मीय भगवान शंकराची, तर बौद्ध धर्मीय 'आर्य अवलोकितेश्वर' म्हणून एकाच मूर्तीची पूजा करतात.
भगवान शंकराची सासरवाडी: पौराणिक कथेनुसार संपूर्ण हिमाचल प्रदेश (हिमालय) माता पार्वतीचे माहेर असल्याने हा भाग शंकराची सासरवाडी मानला जातो.
ऐतिहासिक वास्तुकला: हे मंदिर १० व्या शतकात शिखरा शैलीत बांधलेले असून ते बर्फाच्छादित हिमालयाच्या कुशीत पांढऱ्या रंगात शोभून दिसते.
पोरी उत्सव: दरवर्षी ऑगस्ट महिन्यात येथे हिंदू आणि बौद्ध धर्मीय एकत्र येऊन पोरी उत्सव अत्यंत उत्साहात साजरा करतात.
चंद्रभागा नदीचा किनारा: हे पवित्र मंदिर हिमाचल प्रदेशातील लाहौल-स्पिती खोऱ्यात वाहणाऱ्या चंद्रभागा नदीच्या निसर्गरम्य काठावर वसलेले आहे.
मंदिरात दर्शनासाठी येणारे भाविक हिंदू परंपरेनुसार उजवीकडून, तर बौद्ध परंपरेनुसार डावीकडून मंदिराची परिक्रमा करतात.
हे मंदिर १० व्या शतकात बांधले गेले. २००२ मध्ये मंदिर परिसरात सापडलेल्या एका शिलालेखावरून हे सिद्ध झाले. या शिलालेखात असे वर्णन आहे की, हे मंदिर देवानजरा राणा यांनी बांधले होते असे सांगितले जाते