Anirudha Sankpal
ऐतिहासिक ओळख
आर्मेनियाची 'लवाश' ही जगातील अशी एकमेव रोटी आहे, जी एकदा बनवल्यावर तब्बल ६ महिने टिकते.
जागतिक वारसा
लवाशच्या बनवण्याच्या वैशिष्ट्यपूर्ण पद्धतीमुळे २०१४ मध्ये युनेस्कोने (UNESCO) याला 'सांस्कृतिक वारसा' म्हणून दर्जा दिला आहे.
साधे घटक
ही रोटी केवळ मैदा, पाणी आणि मीठ वापरून बनवली जाते; यात खमीर (Yeast) वापरले जात नसल्याने ती आरोग्यासाठी चांगली असते.
पारंपारिक बनावट
कागदासारखी पातळ लाटलेली ही रोटी 'तोनिर' नावाच्या मातीच्या तंदूरमध्ये केवळ १ मिनिटांत भाजली जाते.
साठवणूक पद्धत
ताजी असताना ही रोटी मऊ असते, परंतु सुकवून ठेवल्यास ती अनेक महिने खराब होत नाही; खाण्यापूर्वी फक्त पाणी शिंपडल्यास ती पुन्हा मऊ होते.
युद्धातील महत्त्व
प्राचीन काळी युद्धावर जाणारे सैनिक ही रोटी सोबत ठेवत असत, कारण ती दीर्घकाळ साठवून ठेवता येत असे.
सौभाग्याचे प्रतीक
आर्मेनियन संस्कृतीत लग्नानंतर जोडप्याच्या खांद्यावर लवाश ठेवण्याची प्रथा असून, ते सुख-समृद्धीचे लक्षण मानले जाते.
खाद्य संस्कृती
ही रोटी पनीर किंवा कबाबसोबत रोल करून खाल्ली जाते आणि आर्मेनियामध्ये ती बनवणे हा एक सामाजिक उत्सव असतो.