parents guide asin and rahul sharma raise 9 year old daughter without tv or mobile phones
पुढारी ऑनलाईन : अभिनेत्री आसिन आणि तिचे पती राहुल शर्मा आपल्या ९ वर्षांच्या मुलीला टीव्ही आणि मोबाइलपासून दूर ठेवून मोठे करत आहेत. त्यांच्या पालकत्वाच्या या पद्धतीची सध्या चर्चा होत असून, यामध्ये पुस्तकांना विशेष स्थान देण्यात आले आहे.
आजकाल अगदी लहान मुलांच्याही हातात सहज मोबाइल दिसतो. मुले तासनतास स्क्रीनवर कार्टून, गेम्स आणि व्हिडिओ पाहत असतात. अशा परिस्थितीत अभिनेत्री आसिन थोट्टुमकल आणि तिचे पती राहुल शर्मा यांची मुलीच्या संगोपनाची पद्धत काहीशी वेगळी आहे. दोघांनीही आपली ९ वर्षांची मुलगी एरिन रायन शर्मा हिला आतापर्यंत टीव्ही आणि मोबाइलपासून दूर ठेवले आहे. राहुल यांनी एका मुलाखतीत सांगितले होते की, त्यांच्या घरात पुस्तकांचा मोठा संग्रह आहे. मुलीच्या अभ्यासासोबतच तिला पुस्तके वाचण्याची सवय लावण्यावरही विशेष भर दिला जातो. लहान वयात मुलांना स्क्रीनपासून दूर ठेवण्यामागचे कारण काय आणि त्याचे त्यांना कोणते फायदे होऊ शकतात, हे जाणून घेऊया.
आसिनचे पती आणि मायक्रोमॅक्सचे सहसंस्थापक राहुल शर्मा यांनी २०२५ मध्ये एका मुलाखतीदरम्यान मुलीच्या संगोपनाबाबत काही गोष्टी सांगितल्या होत्या. त्यांनी सांगितले होते की, आतापर्यंत त्यांनी मुलगी एरिन हिला टीव्ही आणि मोबाइल दिलेला नाही. त्यांच्या घरात टीव्ही आणि मोबाइलपेक्षा पुस्तकांना अधिक महत्त्व दिले जाते.
राहुल यांनी सांगितले होते की, त्यांची मुलगी दुसरीच्या वर्गात शिकत असली, तरी घरात आठवी आणि नववीच्या वर्गापर्यंतची पुस्तकेही ठेवण्यात आली आहेत. ते गंमतीने म्हणतात की, घरात एवढी पुस्तके आहेत, तर मुलगी दहावीची परीक्षाही देईल. यासाठी राहुल यांनी आसिनला विशेष श्रेय दिले. त्यांच्या मते, मुलीच्या संगोपनात आसिनचे सर्वाधिक योगदान आहे.
मानसशास्त्रज्ञ राशी गुरनानी यांच्या मते, मुलांचे वय जेव्हा ९ ते १२ वर्षांच्या दरम्यान असते, तेव्हा त्यांच्या मेंदूचा आणि भावनिक विकासाचा महत्त्वाचा टप्पा सुरू असतो. या काळात मुले स्वतःला समजून घेणे, इतरांमध्ये मिसळणे आणि आपल्या भावनांवर नियंत्रण ठेवणे शिकत असतात. अशा वेळी अगदी लहान वयापासूनच त्यांना मोबाइल आणि सोशल मीडियाची सवय लागल्यास अनेक प्रकारच्या समस्या निर्माण होऊ शकतात.
एकाग्रतेची समस्या : कोणत्याही कामावर लक्ष केंद्रित करण्यात अडचण येऊ शकते.
स्वतःला कमी समजणे : सोशल मीडियावर इतरांचे आयुष्य पाहून मुले स्वतःला कमी समजू लागतात.
सायबर बुलिंगचा धोका : इंटरनेटवर मुलांना अनेकदा अशा व्यक्ती आणि गोष्टींचा सामना करावा लागू शकतो, ज्या त्यांच्यासाठी योग्य नसतात.
स्वतःच्या कल्पनाशक्तीने नवीन गोष्टी शिकतात : पुस्तके वाचणे, स्वतःच्या कथा तयार करणे आणि खेळण्यांसोबत खेळणे यामुळे मुले स्वतःहून वेगवेगळ्या गोष्टींचा विचार करतात. त्यामुळे त्यांची विचार करण्याची आणि समजून घेण्याची क्षमता वाढते.
मैदानी खेळांना प्राधान्य देतात : स्क्रीनवर कमी वेळ घालवल्यामुळे मुलांना मैदानी खेळ खेळण्यासाठी आणि शारीरिक हालचाली करण्यासाठी अधिक वेळ मिळतो.
लोकांमध्ये मिसळायला शिकतात : इतर मुले आणि कुटुंबातील सदस्यांसोबत वेळ घालवल्यामुळे त्यांना संवाद साधणे, स्वतःचे मत मांडणे आणि इतरांचे म्हणणे समजून घेणे शिकता येते.
स्वतःच्या भावना समजून घेतात : मुले प्रत्येक मोकळ्या वेळेत मोबाइल पाहत नसतील, तर त्यांना कंटाळा, राग आणि दुःख यांसारख्या भावना समजून घेण्याची आणि त्या नियंत्रित करण्याची संधी मिळते.
राशी यांच्या मते, मुलांना मोबाइल आणि टीव्हीपासून पूर्णपणे दूर ठेवणे हाच यावरील एकमेव उपाय नाही. पालकांनी मुलांसाठी काही नियम तयार करणे आणि ते त्यांना प्रेमाने समजावून सांगणे आवश्यक आहे. यासाठी काही सोपे उपाय करता येऊ शकतात.
स्वतःही मोबाइलचा कमी वापर करा : मुले आपल्या पालकांकडे पाहून अनेक गोष्टी शिकतात. तुम्ही सतत मोबाइलमध्ये व्यस्त असाल, तर मुलेही तसेच वागतील. त्यामुळे मुलांसमोर मोबाइलचा वापर कमी करा.
जेवताना आणि झोपताना मोबाइल देऊ नका : घरात असे काही नियम तयार करा की, जेवताना आणि झोपण्यापूर्वी कोणीही मोबाइल किंवा टीव्ही पाहणार नाही. यामुळे मुलांना स्क्रीनपासून दूर राहण्याची सवय लागेल.
पुस्तके वाचण्याची सवय लावा : मुलांना त्यांच्या आवडीच्या गोष्टींची आणि कॉमिक्सची पुस्तके द्या. दररोज त्यांच्यासोबत काही वेळ बसून पुस्तके वाचा. त्यामुळे त्यांना वाचनाची आवड निर्माण होईल.
मैदानी खेळ खेळण्यासाठी प्रोत्साहन द्या : मुलांना उद्यानात खेळणे, सायकल चालवणे आणि इतर मुलांसोबत वेळ घालवण्यासाठी प्रोत्साहित करा. यामुळे त्यांचे मनोरंजनही होईल आणि शारीरिक हालचालीही होतील.
सर्जनशील उपक्रमांमध्ये गुंतवून ठेवा : मुलांना चित्रकला, पेंटिंग, नृत्य, संगीत किंवा त्यांच्या आवडीचे इतर उपक्रम करू द्या. यामुळे मोबाइलशिवायही ते आपला वेळ चांगल्या प्रकारे घालवू शकतील.