महादेव सरसंबे
रोहे : मध्य रेल्वेचे रेल्वे संरक्षण दल (आरपीएफ) रेल्वेच्या मालमत्तेचे रक्षण करण्यासाठी चोवीस तास दक्षता बाळगण्यासोबतच विविध भूमिका बजावण्यात नेहमीच आघाडीवर राहिले आहे. आरपीएफच्या जवानांनी ०१. जानेवारी २०२६ ते दिनांक ३० एप्रिल २०२६ या कालावधीत प्रवाशांची सुरक्षा आणि संरक्षण सुनिश्चित करण्यासाठी अनुकरणीय समर्पण आणि सतर्कता दाखवली आहे. आपल्या प्रमुख मोहिमांअंतर्गत केलेल्या सातत्यपूर्ण प्रयत्नांद्वारे, आरपीएफच्या जवानांनी प्राण वाचवले आहेत, असुरक्षित मुले आणि प्रौढांची सुटका केली आहे आणि प्रवाशांच्या हरवलेल्या वस्तू त्यांना परत केल्या आहेत.
आरपीएफच्या “ऑपरेशन नन्हे फरिस्ते” या मोहिमेअंतर्गत रेल्वे परिसरात आढळलेल्या पळून गेलेल्या, हरवलेल्या किंवा निराधार मुलांचे संरक्षण आणि सुटका करण्याचे मानवतावादी कार्य सुरू ठेवण्यात आले. जानेवारी ते एप्रिल २०२६ या कालावधीत, आरपीएफ सेंट्रल रेल्वेने ३३१ मुले आणि १६८ मुली अशा एकूण ४९९ मुलांची सुटका करून त्यांना त्यांच्या कुटुंबाशी पुन्हा एकत्र आणले किंवा बाल कल्याण समित्या/एनजीओंच्या ताब्यात दिले. हा उपक्रम रेल्वे परिसरातील बाल संरक्षणाप्रती आरपीएफची वचनबद्धता दर्शवतो.
विभागनिहाय तपशील पाहता भुसावळ विभाग वाचवलेली मुले ८०, वाचवलेल्या मुली ७९, एकूण वाचवलेली मुले १५९, पुणे विभाग वाचवलेली मुले १०२, वाचवलेल्या मुली १९, एकूण वाचवलेली मुले १२१, मुंबई विभाग वाचवलेली मुले ७३, वाचवलेल्या मुली ४०, एकूण वाचवलेली मुले ११३, नागपूर विभाग वाचवलेली मुले ६८, वाचवलेल्या मुली २५, एकूण वाचवलेली मुले ९३, सोलापूर विभाग वाचवलेली मुले ८, वाचवलेल्या मुली ५, एकूण वाचवलेली मुले १३, एकूण वाचवलेली मुले ३३१, वाचवलेल्या मुली १६८, एकूण वाचवलेली मुले ४९९ एवढयांचा कुटुंबाच्या ताब्यात दिले आहे.
आरपीएफच्या “ऑपरेशन डिग्निटी”ने रेल्वे परिसरात आढळलेल्या गरजू आणि असुरक्षित व्यक्तींना काळजी व संरक्षण देण्याचे आपले मानवतावादी उपक्रम सुरू ठेवले. या मोहिमेचा मुख्य उद्देश संकटात सापडलेल्या पुरुष आणि महिलांना ओळखणे व त्यांची सुटका करणे, तसेच त्यांना वेळेवर मदत आणि पुनर्वसन सुनिश्चित करणे हा आहे. जानेवारी ते एप्रिल २०२६ या कालावधीत, आरपीएफच्या जवानांनी काळजी आणि संरक्षणाची गरज असलेल्या एकूण ८५ व्यक्तींची सुटका केली, ज्यात ३८ पुरुष आणि ४७ महिलांचा समावेश होता.
प्रकरणांचा तपशील पहाता पुरुष पळून आलेले २३, एकाकी मागे राहिलेले ५, बेपत्ता ६, वैद्यकीय मदत १, मानसिकदृष्ट्या विकलांग ३, एकुण ३८, महिला पुरुष पळून आलेले २३ एकाकी मागे राहिलेले ८, बेपत्ता ९, वैद्यकीय मदत २, मानसिकदृष्ट्या विकलांग ५ एकुण ४७, एकूण पुरुष पळून आलेले ४६, एकाकी मागे राहिलेले १३, बेपत्ता १५, वैद्यकीय मदत ३, मानसिकदृष्ट्या विकलांग ८ असे एकुण ८५ एवढे लोकांना कुटुंबाची भेट दिली करून दिली आहे.
“ऑपरेशन जीवन रक्षा” अंतर्गत, रेल्वे सुरक्षा दलाच्या (आरपीएफ) जवानांनी धावत्या ट्रेनमध्ये चढताना किंवा उतरताना घसरलेल्या प्रवाशांचे प्राण वाचवण्यासाठी विलक्षण दक्षता आणि शौर्य दाखवले. जानेवारी ते एप्रिल २०२६ या कालावधीत मध्य रेल्वेमध्ये एकूण २५ जणांचे प्राण वाचवण्यात आले. यामध्ये २० पुरुष आणि ५ महिला प्रवाशांचा समावेश आहे. आरपीएफ जवानांच्या सतर्कतेमुळे आणि तत्परतेमुळे रेल्वे स्थानकांवर अनेक प्रसंगी अनुचित घटना टाळण्यास आणि प्राण वाचवण्यास मदत झाली आहे.
विभागनिहाय तपशील पहाता भुसावळ विभाग पुरुष १० महीला १ एकुण ११, मुंबई विभाग पुरुष ५ महीला १ एकुण ६, पुणे विभाग पुरुष २ महीला २ एकुण ४, सोलापूर विभाग पुरुष २ महीला ० एकुण २, नागपूर विभाग पुरुष १ महीला १ एकुण २, असे एकूण पुरुष २० महीला ५ एकुण २५ एवढ्यांचे प्राण वाचवले आहेत.
आरपीएफ (RPF) ही केवळ सुरक्षा यंत्रणा नसून भारतीय रेल्वेची संवेदनशील आणि सेवाभावी शाखा आहे . जीव वाचवणे, मुलांची सुटका करणे, हरवलेल्या प्रौढांना काळजी आणि संरक्षण देणे हे त्यांच्या सतर्कतेचे आणि लोकसेवेचे प्रतीक आहे. आरपीएफ आपल्या कार्यक्षेत्रात प्रवासी, रेल्वेची मालमत्ता आणि संपत्ती यांची सुरक्षा सुनिश्चित करण्यासाठी कटिबद्ध आहे. आरपीएफ मधील समर्पित कर्मचाऱ्यांच्या टीमसह, ते प्रामाणिकपणा, सतर्कता आणि जनसेवेची सर्वोच्च मूल्ये जपते.
मध्य रेल्वे प्रवाशांना आवाहन करते की, त्यांनी धावत्या ट्रेनमध्ये चढणे किंवा उतरणे टाळावे, आपल्या सामानाची काळजी घ्यावी आणि रेल्वे परिसरात कोणतेही हरवलेले, निराधार, मानसिकदृष्ट्या अस्वस्थ किंवा दुःखी मूले/ प्रौढ व्यक्ती आढळल्यास आरपीएफ किंवा कर्तव्यावर असलेल्या कोणत्याही रेल्वे कर्मचाऱ्याला कळवावे किंवा हेल्पलाइन १३९ वर संपर्क साधावा. असे आवाहन केले आहे.