Mahashivaratri | समुद्रमंथनातून बाहेर पडलेली 14 रत्‍ने!

Namdev Gharal

देव - असूरांनी समुद्रमंथन केले यामधून 14 रत्‍न बाहेर आली यापैकी हलाहल म्हणजेच विषही बाहेर आले. हे महादेवाने प्राशन केले अशी आख्यायिका आहे. तेव्हापासून त्‍याचा गळा निळा पडला व तो निळकंठ झाला

हलाहल (विष): समुद्र मंथनातून सर्वात आधी हे भयंकर विष निघाले, ज्याचे प्राशन करून भगवान शंकरांनी जगाचे रक्षण केले.

कामधेनु: ही सर्व इच्छा पूर्ण करणारी दैवी गाय असून ती ऋषी-मुनींना (यज्ञाहुतीसाठी) देण्यात आली.

उच्चैःश्रवा: हा पांढऱ्या रंगाचा अतिशय वेगवान आणि सात तोंडे असलेला दिव्य घोडा समुद्रमंथनातून बाहेर आला.

ऐरावत: हा शुभ्र हत्ती असून इंद्राने आपले वाहन म्हणून याचा स्वीकार केला.

कौस्तुभ मणी: हा जगातील सर्वात मौल्यवान आणि तेजस्वी मणी भगवान विष्णूंनी आपल्या हृदयावर धारण केला आहे.

पारिजात: या वृक्षाची फुले कधीही कोमेजत नाहीत आणि त्यांच्या सुगंधाने वातावरण प्रसन्न होते; हा वृक्ष स्वर्गात लावण्यात आला.

अप्सरा (रंभा ): सौंदर्याची खाण असलेल्या अनेक अप्सरा मंथनातून प्रकट झाल्या आणि त्या देवलोकात गेल्या.

देवी लक्ष्मी: ऐश्वर्याची आणि भाग्याची देवी लक्ष्मी प्रकट झाली आणि तिने भगवान विष्णूंची पती म्हणून निवड केली.

वारुणी: ही मदिरेची (मद्य) देवी असून दैत्यांनी तिचा स्वीकार केला.

चंद्र: चंद्राचा उगमही मंथनातून झाला असून भगवान शंकरांनी त्याला आपल्या मस्तकावर धारण केले.

धन्वंतरी: हे देवांचे वैद्य मानले जातात आणि ते हातात अमृताचा कलश घेऊन प्रकट झाले.

अमृत: हे प्राशन केल्यामुळे देव अमर झाले आणि त्यांचे सामर्थ्य वाढले.

शंख (पांचजन्य): हा विजय आणि मांगल्याचे प्रतीक असलेला दिव्य शंख भगवान विष्णूंनी धारण केला.

कल्पवृक्ष: या वृक्षाखाली बसून केलेली कोणतीही इच्छा पूर्ण होते, असे मानले जाते.