होमपेज › Arthabhan › अर्थवार्ता

अर्थवार्ता

Published On: Sep 02 2019 1:37AM | Last Updated: Sep 02 2019 1:37AM




प्रीतम मांडके
  
भारताचा सकल राष्ट्रीय उत्पादन दर (जीडीपी) मागील सहा वर्षांच्या नीचांकी पातळीवर म्हणजेच 5 टक्क्यांवर पोहोचला. सरकारी आकडेवारीनुसार अर्थव्यवस्थेच्या प्रमुख 8 क्षेत्रांपैकी 5 क्षेत्रांना मंदीचा जबर फटका. प्रामुख्याने निर्मिती क्षेत्राची वाढ मागील वर्षी 12.1 टक्के होती. परंतु यावर्षी पहिल्या तिमाहीत केवळ 0.6 टक्के झाली. निर्मिती क्षेत्राप्रमाणेच बांधकाम व्यवसायाचा वाढीचा दरदेखील मागील वर्षी असणार्‍या 9.6 टक्क्यांच्या तुलनेत 5.7 टक्क्यांवर आला. ओला तसेच सुक्या दुष्काळाशी झगडणार्‍या कृषी, वनसंपदा आणि मासेमारी क्षेत्रांचा विकासदरदेखील 5.1 टक्क्यांवरून 2 टक्क्यांपर्यंत खाली आला.
  
गतसप्‍ताहात निफ्टी व सेन्सेक्स निर्देशांकाने अनुक्रमे 193.90 आणि 631.63 अंकाची बढत दर्शवून 11023.25 आणि 37332.79 अंकांच्या पातळीवर बंदभाव दिला. निफ्टी व सेन्सेक्स निर्देशांकात 1.79 टक्के व 1.72 टक्क्यांची वाढ झाली.
  
देशातील सरकारी बँकांचा ताळेबंद सुधारण्याच्या द‍ृष्टीने केंद्र सरकारचे कठोर पाऊल. दहा राष्ट्रीयीकृत बँकांचे विलीनीकरण केले जाणार. सार्वजनिक क्षेत्रात असणार्‍या 27 बँकांच्या ऐवजी केवळ 12 सरकारी बँका कार्यरत राहणार. विलीनीकरणानंतर पंजाब नॅशनल बँक देशातील दुसर्‍या क्रमांकाची मोठी सरकारी बँक बनणार. विलीनीकरण पश्‍चात बँकामधील कर्मचार्‍यांच्या नोकर्‍यांवर गदा येणार नसल्याचे केंद्रीय अर्थमंत्री सीतारामन यांनी स्पष्ट केले.
  
राखीव निधी हस्तांतरण संदर्भात नेमण्यात आलेल्या बिमल जालान समितीचा निर्णय रिझर्व्ह बँकेने अखेर स्वीकारला. आर्थिक वर्ष 2020 मध्ये रिझर्व्ह बँक केंद्र सरकारकडे तब्बल 1.76 लाख कोटींचा राखीव निधी हस्तांतरित करणार.
  
सोन्याच्या भावाने विक्रमी पातळी गाठली. 10 ग्रॅम सोन्याच्या भावाने 40 हजारांचा टप्पा ओलांडून 40220 रुपयांच्या विक्रमी पातळीला गवसणी घातली. त्याचप्रमाणे चांदीचा भाव प्रतिकिलो 49 हजारांच्या वरती पोहोचला. मूल्यवान धातूंच्या (सोने/चांदी) भाववाढीने सराफा बाजारात उत्साहाचे वातावरण.
  
चीनमधील मोबाईल संच उत्पादक कंपनी ‘विवो’ भारतामध्ये 7500 कोटींची गुंतवणूक करणार. मागील वर्षी नोव्हेंबर महिन्यात विवो कंपनीतर्फे 4000 कोटींची गुंतवणूक करण्यात आली होती.
  
एचडीएफसी लिमिटेडने स्वतःची उपकंपनी गृहफायनान्समधील 8.8 टक्के हिस्सा 1599 कोटींना विकला. 247 रु. प्रतिसमभागच्या दरावर हिस्सा विक्री करण्यात आली. हिस्सा विक्री पश्‍चात गृह फायनान्सचा समभाग तब्बल 8 टक्केवरून 270 रु. प्रतिसमभाग दरावर जाऊन पोहोचला.
  
भारतात परकीय गुंतवणुकीला चालना देण्याच्या द‍ृष्टीने कोळसा उत्पादन तसेच संबंधित उद्योग क्षेत्रात 100 टक्के परकीय गुंतवणुकीस मान्यता देण्यात आली.
  
अडचणीत सापडलेल्या साखर उद्योगाला केंद्र सरकारची मदत. साखरेच्या निर्यातीसाठी 10448 रु. प्रतिटन सबसिडी सरकार देणार. या निर्णयाअन्वये 6 दशलक्ष टन साखरेच्या निर्यातीसाठी सरकार 6268 कोटी रुपये सबसिडी देणार. सप्टेंबर  महिन्यात समाप्‍त होणार्‍या (साल 2018-19 च्या) साखर वर्षात साखर कारखान्यांचे शेतकर्‍यांना एकूण 12 हजार कोटींचे देणे बाकी असल्याचे जाणकारांचे मत.
  
चालू आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या तिमाहीत भारताची वित्तीय तूट 5.47 लाख कोटींवर पोहोचली. ही वित्तीय तूट वार्षिक उद्दिष्टाच्या 77.8 टक्क्यांपर्यंत पोहोचली.
  
गैरबँकिंग वित्तपुरवठा क्षेत्रातील 6 हजार कोटींची कर्जे बँक ऑफ बडोदा विकत घेणार. एनबीएफसी क्षेत्रातील 14 कंपन्यांशी बँकेने करार करण्याची शक्यता.
  
जून 2019 मध्ये म्युच्युअल फंड उद्योगाचे एकूण व्यवस्थापन अंतर्गत भांडवलमूल्य (एयूएम) 25.8 लाख कोटींवर पोहोचले. मासिक गुंतवणूक (सिप/एसआयपी)च्या माध्यमातून दर महिन्याला 8 हजार कोटींची गुंतवणूक  म्युच्युअल फंडात केली जात असल्याचे स्पष्ट.
  
कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधीवर आर्थिक वर्ष 2018-2019 साठी 8.65 टक्के असा वाढीव व्याजदर दिला जाण्याची शक्यता. श्रम मंत्रालयाकडून हिरव्या कंदिलाची प्रतीक्षा. निर्णयापश्‍चात याचा लाभ सहा कोटी कामगार तसेच कर्मचार्‍यांना मिळणार.
  
व्यवसाय विस्तारासाठी 70 हजार कोटींचा निधी उभा करण्यास पॉवर फायनान्स कार्पोरेशनला समभागदारकांकडून मान्यता मिळाली. प्रामुख्याने रोखे विक्रीद्वारे निधी उभा केला जाणार.
  
खासगी क्षेत्रातील एक प्रमुख बँक ‘आरबीएल बँक’च्या समभागात ऑगस्ट महिन्यात सुमारे 19 टक्क्यांची घसरण. मे महिन्यात 716 रु. प्रतिसमभाग असणारी, किमतीने 286 रु. चा तळ गाठून 327 रु. किमतीवर बंदभाव दिला. पुढील 2 ते 3 तिमाहीत थकीत कर्जाचे प्रमाण वाढण्याचे संकेत मिळाल्याने तसेच काही उच्चपदस्थ अधिकारी आपले समभाग विकत असल्याच्या बातम्या बाजारात पसरल्याने समभागाने आपटी खाल्‍ली. आरबीएल बँकेचे बाजार भांडवलमूल्य (मार्केट कॅप) मागील तीन महिन्यात अर्धे होऊन साडेतेरा हजार कोटीपर्यंत खाली आले.